<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>Projets Wikimedia Archives - WikiRider – Blog Culture Libre</title>
	<atom:link href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/category/sites-wikimedia/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/category/sites-wikimedia/</link>
	<description>WikiRider</description>
	<lastBuildDate>Thu, 07 May 2026 18:01:47 +0000</lastBuildDate>
	<language>fr-FR</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=6.9.4</generator>

<image>
	<url>https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/cropped-WP25_Wiki_love_-_black-1-150x150.png</url>
	<title>Projets Wikimedia Archives - WikiRider – Blog Culture Libre</title>
	<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/category/sites-wikimedia/</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
	<item>
		<title>YouTube propulsé par Wikipédia</title>
		<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/05/05/youtube-propulse-par-wikipedia/</link>
					<comments>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/05/05/youtube-propulse-par-wikipedia/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Pierre-Yves Beaudouin]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 05 May 2026 20:43:04 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Wikipédia]]></category>
		<category><![CDATA[Infox]]></category>
		<category><![CDATA[YouTube]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikirider.pybeaudouin.fr/?p=1638</guid>

					<description><![CDATA[<p>Depuis quasiment une décennie, YouTube s'appuie sur le contenu de Wikipédia</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/05/05/youtube-propulse-par-wikipedia/">YouTube propulsé par Wikipédia</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p>Depuis quasiment une décennie, <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/YouTube">YouTube</a> s&rsquo;appuie sur le contenu de Wikipédia afin d&rsquo;informer l&rsquo;internaute, de palier les problèmes structurels de sa plateforme de partage de contenus vidéos ou ajouter du contexte aux vidéos. Ce billet tente d&rsquo;en faire la synthèse : <a href="#audiovisuel" type="internal" id="#audiovisuel">audiovisuel public</a>, <a href="#complot">théories du complot</a>, <a href="#biographie">biographies de personnalités</a>, <a href="#music">biographies de personnalités de la musique</a>, <a href="#concepts">concepts clés</a>.</p>



<h2 class="wp-block-heading" id="audiovisuel">Audiovisuel public</h2>



<p>Google a commencé par afficher un petit bandeau sous les vidéos afin de signaler les chaînes appartenant à des médias financés partiellement ou totalement par des États. </p>



<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10724a496&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10724a496" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="761" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1648"  alt="" class="wp-image-1648 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-10-46-Conference-about-Wikipedias-future-held-in-Cape-Town-YouTube-1024x761.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-10-46-Conference-about-Wikipedias-future-held-in-Cape-Town-YouTube-1024x761.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-10-46-Conference-about-Wikipedias-future-held-in-Cape-Town-YouTube-300x223.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-10-46-Conference-about-Wikipedias-future-held-in-Cape-Town-YouTube-768x571.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-10-46-Conference-about-Wikipedias-future-held-in-Cape-Town-YouTube-800x594.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-10-46-Conference-about-Wikipedias-future-held-in-Cape-Town-YouTube.png 1245w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://www.youtube.com/watch?v=9GcoI47hYEs">CGTN (Chine)</a></figcaption></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10724b278&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10724b278" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="765" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1647"  alt="" class="wp-image-1647 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-06-54-Wikipedia-Knowledge-Foundation-DW-English-YouTube-1024x765.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-06-54-Wikipedia-Knowledge-Foundation-DW-English-YouTube-1024x765.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-06-54-Wikipedia-Knowledge-Foundation-DW-English-YouTube-300x224.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-06-54-Wikipedia-Knowledge-Foundation-DW-English-YouTube-768x574.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-06-54-Wikipedia-Knowledge-Foundation-DW-English-YouTube-800x598.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-06-54-Wikipedia-Knowledge-Foundation-DW-English-YouTube.png 1245w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://www.youtube.com/watch?v=vCRnR1Ki_g4">Deutsche Welle (Allemagne)</a></figcaption></figure>
</figure>



<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-2 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10724c8da&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10724c8da" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="762" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1643"  alt="" class="wp-image-1643 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-52-19-Wikipedia-nouvelle-cible-des-conspirationnistes-Citizen-Facts-4_5-ARTE-YouTube-1-1024x762.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-52-19-Wikipedia-nouvelle-cible-des-conspirationnistes-Citizen-Facts-4_5-ARTE-YouTube-1-1024x762.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-52-19-Wikipedia-nouvelle-cible-des-conspirationnistes-Citizen-Facts-4_5-ARTE-YouTube-1-300x223.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-52-19-Wikipedia-nouvelle-cible-des-conspirationnistes-Citizen-Facts-4_5-ARTE-YouTube-1-768x572.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-52-19-Wikipedia-nouvelle-cible-des-conspirationnistes-Citizen-Facts-4_5-ARTE-YouTube-1-800x596.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-52-19-Wikipedia-nouvelle-cible-des-conspirationnistes-Citizen-Facts-4_5-ARTE-YouTube-1.png 1245w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://www.youtube.com/watch?v=p3cDqp5-Bbk">Arte (France et Allemagne)</a></figcaption></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10724d94f&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10724d94f" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="783" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1645"  alt="" class="wp-image-1645 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-58-15-Wikipedia-lopen-source-et-la-verite-The-Listening-Post-Article-YouTube-1024x783.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-58-15-Wikipedia-lopen-source-et-la-verite-The-Listening-Post-Article-YouTube-1024x783.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-58-15-Wikipedia-lopen-source-et-la-verite-The-Listening-Post-Article-YouTube-300x229.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-58-15-Wikipedia-lopen-source-et-la-verite-The-Listening-Post-Article-YouTube-768x587.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-58-15-Wikipedia-lopen-source-et-la-verite-The-Listening-Post-Article-YouTube-800x612.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-20-58-15-Wikipedia-lopen-source-et-la-verite-The-Listening-Post-Article-YouTube.png 1245w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://www.youtube.com/watch?v=nrkRMmBhCyQ">Al Jazeera (Qatar)</a></figcaption></figure>
</figure>



<h2 class="wp-block-heading" id="complot">Théories du complot</h2>



<p>Lors du festival South by Southwest (SXSW) à Austin en 2018, Susan Wojcicki, PDG de YouTube, a <a href="https://www.lemonde.fr/pixels/article/2018/03/14/pour-combattre-le-complotisme-youtube-fait-appel-a-wikipedia_5270459_4408996.html">annoncé</a> que la plateforme vidéo allait afficher des extraits de Wikipédia sur des vidéos traitant de théories du complot. La <a href="https://xcancel.com/Wikimedia/status/973978414553149456">Fondation Wikimédia</a> s&rsquo;est félicitée qu&rsquo;un acteur du web s&rsquo;appuie sur Wikipédia tout en rappelant qu&rsquo;elle n&rsquo;avait pas été informée de ce projet de Google.</p>



<p>Huit ans plus tard, ces bandeaux sont toujours utilisés sur YouTube. Voici quelques sujets qui déclenchent l&rsquo;affichage du bandeau : <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=assassinat+de+kennedy">assassinat de John F. Kennedy</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=chemtrail">chemtrail</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=franc+ma%C3%A7onnerie">franc-maçonnerie</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=g%C3%A9nocide+arm%C3%A9nien">génocide arménien</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=grand+remplacement">grand remplacement</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=illuminati+">illuminati</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=naufrage+du+titanic">naufrage du titanic</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=nouvel+ordre+mondial">nouvel ordre mondial</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=programme+Apollo">programme Apollo</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=qanon">QAnon</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=reptilien">reptilien</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=rothschild">Rothschild</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=shoah">shoah</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=terre+plate">terre plate</a>, <a href="https://www.youtube.com/results?search_query=Vol+Malaysia+Airlines+370">vol Malaysia Airlines 370</a>.</p>



<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-3 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10724f092&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10724f092" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="568" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1709"  alt="" class="wp-image-1709 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-09-25-assassinat-de-kennedy-YouTube-1024x568.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-09-25-assassinat-de-kennedy-YouTube-1024x568.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-09-25-assassinat-de-kennedy-YouTube-300x166.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-09-25-assassinat-de-kennedy-YouTube-768x426.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-09-25-assassinat-de-kennedy-YouTube-800x443.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-09-25-assassinat-de-kennedy-YouTube.png 1263w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107252cac&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107252cac" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="564" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1695"  alt="" class="wp-image-1695 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-26-chemtrail-YouTube-1024x564.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-26-chemtrail-YouTube-1024x564.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-26-chemtrail-YouTube-300x165.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-26-chemtrail-YouTube-768x423.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-26-chemtrail-YouTube-800x441.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-26-chemtrail-YouTube.png 1270w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10725458e&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10725458e" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="556" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1696"  alt="" class="wp-image-1696 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-43-franc-maconnerie-YouTube-1024x556.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-43-franc-maconnerie-YouTube-1024x556.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-43-franc-maconnerie-YouTube-300x163.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-43-franc-maconnerie-YouTube-768x417.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-43-franc-maconnerie-YouTube-800x434.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-50-43-franc-maconnerie-YouTube.png 1269w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10725613f&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10725613f" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="556" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1697"  alt="" class="wp-image-1697 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-00-genocide-armenien-YouTube-1024x556.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-00-genocide-armenien-YouTube-1024x556.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-00-genocide-armenien-YouTube-300x163.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-00-genocide-armenien-YouTube-768x417.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-00-genocide-armenien-YouTube-800x435.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-00-genocide-armenien-YouTube.png 1279w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107256cbe&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107256cbe" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="548" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1698"  alt="" class="wp-image-1698 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-17-grand-remplacement-YouTube-1024x548.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-17-grand-remplacement-YouTube-1024x548.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-17-grand-remplacement-YouTube-300x160.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-17-grand-remplacement-YouTube-768x411.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-17-grand-remplacement-YouTube-800x428.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-17-grand-remplacement-YouTube.png 1294w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd1072577eb&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd1072577eb" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="542" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1699"  alt="" class="wp-image-1699 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-32-illuminati-YouTube-1024x542.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-32-illuminati-YouTube-1024x542.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-32-illuminati-YouTube-300x159.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-32-illuminati-YouTube-768x406.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-32-illuminati-YouTube-800x423.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-51-32-illuminati-YouTube.png 1278w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107258571&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107258571" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="563" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1701"  alt="" class="wp-image-1701 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-52-05-nouvel-ordre-mondial-YouTube-1-1024x563.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-52-05-nouvel-ordre-mondial-YouTube-1-1024x563.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-52-05-nouvel-ordre-mondial-YouTube-1-300x165.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-52-05-nouvel-ordre-mondial-YouTube-1-768x422.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-52-05-nouvel-ordre-mondial-YouTube-1-800x440.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-52-05-nouvel-ordre-mondial-YouTube-1.png 1270w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107259361&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107259361" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="565" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1689"  alt="" class="wp-image-1689 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-27-programme-Apollo-YouTube-1024x565.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-27-programme-Apollo-YouTube-1024x565.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-27-programme-Apollo-YouTube-300x165.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-27-programme-Apollo-YouTube-768x424.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-27-programme-Apollo-YouTube-800x441.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-27-programme-Apollo-YouTube.png 1271w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10725ab3e&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10725ab3e" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="549" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1693"  alt="" class="wp-image-1693 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-55-qanon-YouTube-1024x549.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-55-qanon-YouTube-1024x549.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-55-qanon-YouTube-300x161.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-55-qanon-YouTube-768x411.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-55-qanon-YouTube-800x429.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-55-qanon-YouTube.png 1314w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10725b870&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10725b870" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="545" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1692"  alt="" class="wp-image-1692 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-40-reptilien-YouTube-1024x545.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-40-reptilien-YouTube-1024x545.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-40-reptilien-YouTube-300x160.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-40-reptilien-YouTube-768x409.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-40-reptilien-YouTube-800x426.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-40-reptilien-YouTube.png 1323w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10725c9a7&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10725c9a7" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="559" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1691"  alt="" class="wp-image-1691 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-28-rothschild-YouTube-1024x559.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-28-rothschild-YouTube-1024x559.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-28-rothschild-YouTube-300x164.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-28-rothschild-YouTube-768x420.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-28-rothschild-YouTube-800x437.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-28-rothschild-YouTube.png 1285w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10725d46c&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10725d46c" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="533" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1688"  alt="" class="wp-image-1688 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-12-shoah-YouTube-1024x533.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-12-shoah-YouTube-1024x533.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-12-shoah-YouTube-300x156.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-12-shoah-YouTube-768x400.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-12-shoah-YouTube-800x416.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-46-12-shoah-YouTube.png 1293w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10725df0a&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10725df0a" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="566" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1690"  alt="" class="wp-image-1690 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-51-terre-plate-YouTube-1024x566.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-51-terre-plate-YouTube-1024x566.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-51-terre-plate-YouTube-300x166.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-51-terre-plate-YouTube-768x425.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-51-terre-plate-YouTube-800x442.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-23-45-51-terre-plate-YouTube.png 1286w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10725e8ca&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10725e8ca" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="560" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1711"  alt="" class="wp-image-1711 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-11-34-naufrage-du-titanic-YouTube-1024x560.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-11-34-naufrage-du-titanic-YouTube-1024x560.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-11-34-naufrage-du-titanic-YouTube-300x164.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-11-34-naufrage-du-titanic-YouTube-768x420.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-11-34-naufrage-du-titanic-YouTube-800x438.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-11-34-naufrage-du-titanic-YouTube.png 1294w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10725f4d3&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10725f4d3" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="554" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1702"  alt="" class="wp-image-1702 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-04-27-Vol-Malaysia-Airlines-370-YouTube-1024x554.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-04-27-Vol-Malaysia-Airlines-370-YouTube-1024x554.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-04-27-Vol-Malaysia-Airlines-370-YouTube-300x162.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-04-27-Vol-Malaysia-Airlines-370-YouTube-768x416.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-04-27-Vol-Malaysia-Airlines-370-YouTube-800x433.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-07-at-00-04-27-Vol-Malaysia-Airlines-370-YouTube.png 1295w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>
</figure>



<p>Les bandeaux sont affichés à deux endroits : sous les vidéos ainsi que dans les pages de résultats. Et tout le monde est logé à la même enseigne : universités, médias fiables ou chaînes spécialisées dans la manipulation de l&rsquo;information.</p>



<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-4 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10725ffb0&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10725ffb0" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="710" height="607" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1649"  alt="" class="wp-image-1649 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-44-54-Comprendre-le-rechauffement-climatique-en-4-minutes-YouTube.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-44-54-Comprendre-le-rechauffement-climatique-en-4-minutes-YouTube.png 710w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-44-54-Comprendre-le-rechauffement-climatique-en-4-minutes-YouTube-300x256.png 300w" sizes="(max-width: 710px) 100vw, 710px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://www.youtube.com/watch?v=T4LVXCCmIKA">Le Monde</a></figcaption></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107260e85&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107260e85" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="710" height="630" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1650"  alt="" class="wp-image-1650 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-45-48-James-Ferguson-Skea-president-du-GIEC-et-leloge-de-son-parrain-Robert-Vautard-YouTube.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-45-48-James-Ferguson-Skea-president-du-GIEC-et-leloge-de-son-parrain-Robert-Vautard-YouTube.png 710w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-45-48-James-Ferguson-Skea-president-du-GIEC-et-leloge-de-son-parrain-Robert-Vautard-YouTube-300x266.png 300w" sizes="(max-width: 710px) 100vw, 710px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://www.youtube.com/watch?v=4yodIQgdw-o">Sorbonne Université</a></figcaption></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107261a15&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107261a15" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="710" height="630" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1651"  alt="" class="wp-image-1651 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-46-35-Un-vrai-scientifique-denonce-les-contre-verites-sur-le-climat-Le-Zoom-Daniel-Husson-TVL-YouTube.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-46-35-Un-vrai-scientifique-denonce-les-contre-verites-sur-le-climat-Le-Zoom-Daniel-Husson-TVL-YouTube.png 710w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-21-46-35-Un-vrai-scientifique-denonce-les-contre-verites-sur-le-climat-Le-Zoom-Daniel-Husson-TVL-YouTube-300x266.png 300w" sizes="(max-width: 710px) 100vw, 710px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://www.youtube.com/watch?v=zcPcOaXFMR8">TVLibertés</a></figcaption></figure>
</figure>



<h2 class="wp-block-heading" id="biographie">Biographies</h2>



<p>En 2024, il était possible de lire un extrait des biographies Wikipédia. Ce projet a visiblement été abandonné, mais j&rsquo;avais fait des copies d&rsquo;écran. Voilà à quoi cela ressemblait :</p>



<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-5 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd1072628d0&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd1072628d0" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="680" height="558" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1655"  alt="" class="wp-image-1655 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/GTVx6ivW8AAlgnL.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/GTVx6ivW8AAlgnL.jpg 680w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/GTVx6ivW8AAlgnL-300x246.jpg 300w" sizes="(max-width: 680px) 100vw, 680px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>
</figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107263053&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107263053" class="wp-block-image size-full wp-lightbox-container"><img width="680" height="301" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles"  alt="" class="wp-image-1656 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/GT2HBqfWYAAs8tc-1.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/GT2HBqfWYAAs8tc-1.jpg 680w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/GT2HBqfWYAAs8tc-1-300x133.jpg 300w" sizes="(max-width: 680px) 100vw, 680px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107263af5&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107263af5" class="wp-block-image size-full wp-lightbox-container"><img width="680" height="295" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles"  alt="" class="wp-image-1657 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/GTVzXU5XYAAE8Zs-1.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/GTVzXU5XYAAE8Zs-1.jpg 680w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/GTVzXU5XYAAE8Zs-1-300x130.jpg 300w" sizes="(max-width: 680px) 100vw, 680px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<h2 class="wp-block-heading" id="concepts">Concepts clés</h2>



<p>J&rsquo;ai découvert très récemment un nouveau type d&rsquo;affichage de contenus Wikipédia dans la plateforme vidéo. Cela semble visible uniquement depuis un téléphone. Une section « concepts clés » est affichée dans la description de la vidéo. Elle peut comporter un ou plusieurs termes renvoyant à un extrait de Wikipédia. L&rsquo;illustration ne provient pas forcément de l&rsquo;encyclopédie.</p>



<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-6 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://www.youtube.com/watch?v=HPl2vzSUtG8"><img width="450" height="1024" data-id="1658"  alt="" class="wp-image-1658 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-09-44-450x1024.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-09-44-450x1024.jpg 450w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-09-44-132x300.jpg 132w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-09-44.jpg 562w" sizes="(max-width: 450px) 100vw, 450px" /></a></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://www.youtube.com/watch?v=HPl2vzSUtG8"><img width="450" height="1024" data-id="1664"  alt="" class="wp-image-1664 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-37-21-450x1024.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-37-21-450x1024.jpg 450w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-37-21-132x300.jpg 132w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-37-21.jpg 562w" sizes="(max-width: 450px) 100vw, 450px" /></a></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://www.youtube.com/watch?v=HPl2vzSUtG8"><img width="450" height="1024" data-id="1659"  alt="" class="wp-image-1659 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-09-41-450x1024.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-09-41-450x1024.jpg 450w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-09-41-132x300.jpg 132w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/photo_2026-05-05_22-09-41.jpg 562w" sizes="(max-width: 450px) 100vw, 450px" /></a></figure>
</figure>



<p>Contrairement aux autres affichages mentionnés ci-dessus, le titulaire d&rsquo;une chaîne peut désactiver l&rsquo;affichage des concepts clés. Pour désactiver l&rsquo;affichage de Wikipédia sous vos vidéos, rendez-vous dans <strong>YouTube Studio</strong>, puis <strong>Contenus</strong>, sélectionnez une vidéo et dans les <strong>options avancées</strong> il faut décocher la case <strong>Autoriser les concepts automatiques</strong>.</p>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-large"><img width="1024" height="589"  alt="" class="wp-image-1661 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-22-24-41-Details-de-la-video-YouTube-Studio-1024x589.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-22-24-41-Details-de-la-video-YouTube-Studio-1024x589.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-22-24-41-Details-de-la-video-YouTube-Studio-300x172.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-22-24-41-Details-de-la-video-YouTube-Studio-768x441.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-22-24-41-Details-de-la-video-YouTube-Studio-800x460.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-05-at-22-24-41-Details-de-la-video-YouTube-Studio.png 1209w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>
</div>


<h2 class="wp-block-heading" id="music">YouTube Music</h2>



<p>Suite à la publication de ce billet, un wikipédien m&rsquo;a signalé que <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/YouTube_Music">YouTube Music</a> affiche également du contenu provenant de Wikipédia. Cela semble un peu plus pertinent que les usages listés ci-dessus. Sur la page d&rsquo;un artiste, Google affiche le début de l&rsquo;article Wikipédia. Exemple :</p>


<div class="wp-block-image">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107264a05&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107264a05" class="aligncenter size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="505" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles"  alt="" class="wp-image-1676 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-19-50-46-113-1024x505.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-19-50-46-113-1024x505.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-19-50-46-113-300x148.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-19-50-46-113-768x379.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-19-50-46-113-1536x758.png 1536w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-19-50-46-113-800x395.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/05/Screenshot-2026-05-06-at-19-50-46-113.png 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://music.youtube.com/channel/UC7KTa6vu4A8z2LocRByVWEg">113</a></figcaption></figure>
</div>


<h2 class="wp-block-heading">Conclusion</h2>



<p>On peut se demander si ces différents affichages servent à quelque chose, notamment ceux destinés à lutter contre la manipulation de l&rsquo;information. Je connais pas d&rsquo;étude académique sur le sujet, mais ça doit exister. Si quelqu&rsquo;un a des références, cela m&rsquo;intéresse.</p>



<hr class="wp-block-separator has-alpha-channel-opacity"/>



<p>Crédits de la vignette : SCBY, CC-BY-SA-4.0, <a href="https://w.wiki/MjFb">w.wiki/MjFb</a></p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/05/05/youtube-propulse-par-wikipedia/">YouTube propulsé par Wikipédia</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/05/05/youtube-propulse-par-wikipedia/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Que se passe-t-il sur Wikipédia en 24 h ?</title>
		<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/30/que-se-passe-t-il-sur-wikipedia-en-24-h/</link>
					<comments>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/30/que-se-passe-t-il-sur-wikipedia-en-24-h/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Pierre-Yves Beaudouin]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 30 Apr 2026 16:49:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Météo du web]]></category>
		<category><![CDATA[Wikipédia]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikirider.pybeaudouin.fr/?p=1578</guid>

					<description><![CDATA[<p>Voici un petit résumé de l'activité quotidienne moyenne de la Wikipédia en français à partir de quelques indicateurs</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/30/que-se-passe-t-il-sur-wikipedia-en-24-h/">Que se passe-t-il sur Wikipédia en 24 h ?</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107269c75&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107269c75" class="wp-block-image size-full wp-lightbox-container"><img width="980" height="653" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles"  alt="" class="wp-image-1589 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Wikiminute_Diff_Img_01-1.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Wikiminute_Diff_Img_01-1.png 980w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Wikiminute_Diff_Img_01-1-300x200.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Wikiminute_Diff_Img_01-1-768x512.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Wikiminute_Diff_Img_01-1-800x533.png 800w" sizes="(max-width: 980px) 100vw, 980px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button><figcaption class="wp-element-caption">Visuel des vidéos « A Wiki Minute », Wikimedia Foundation, CC-BY-SA-4.0, <a href="https://w.wiki/MJGc">w.wiki/MJGc</a></figcaption></figure>



<p>Après une brève <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/29/wikipedia-a-25-ans-une-sociologie-des-contributeurs/">sociologie des contributeurs aux projets Wikimédia</a>, voici un petit résumé de l&rsquo;activité quotidienne moyenne de la <a href="https://fr.wikipedia.org">Wikipédia en français</a> à partir de quelques indicateurs :</p>



<ul class="wp-block-list">
<li>Modifications d&rsquo;articles encyclopédiques : 18 634 modifications d&rsquo;articles.</li>



<li>Articles créés (avant suppression) : 324 articles créés.</li>



<li>Articles <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Aide:Suppression_de_page">supprimés</a> : 114 articles supprimés.</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Blocage_en_%C3%A9criture">Blocages en écriture</a> réalisés : les administrateurs procèdent à 70 blocages de comptes utilisateurs.</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Protection">Protections</a> de pages réalisées : les administrateurs restreignent l&rsquo;accès en écriture de 20 pages.</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Aide:Remerciement">Remerciements</a> adressés à des contributeurs ou des contributrices : 243 remerciements sont adressés via la plateforme.</li>



<li>Traductions réalisés via l&rsquo;outil <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Aide:Outil_de_traduction">ContentTranslation</a> : 38 traductions d&rsquo;articles.</li>



<li>LOL (Laughing out loud) ajoutés et&nbsp;détectés par l&rsquo;outil&nbsp;<a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Aide:AbuseFilter">AbuseFilter</a> : 5 ajouts de LOL détectés.</li>



<li>Annonces de décès détectées par l&rsquo;outil <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Aide:AbuseFilter">AbuseFilter</a> : 6 annonces de décès (vraies ou fausses) détectées.</li>



<li>Pages vues : 21 millions.</li>
</ul>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/20260430-Wikipedia-en-24h.jpg"><img width="1024" height="576"  alt="" class="wp-image-1613 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/20260430-Wikipedia-en-24h-1024x576.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/20260430-Wikipedia-en-24h-1024x576.jpg 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/20260430-Wikipedia-en-24h-300x169.jpg 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/20260430-Wikipedia-en-24h-768x432.jpg 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/20260430-Wikipedia-en-24h-520x293.jpg 520w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/20260430-Wikipedia-en-24h-800x450.jpg 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/20260430-Wikipedia-en-24h.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></a><figcaption class="wp-element-caption">Visuel créé lors de ma <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Projet:Wikifier_la_science/Nice">résidence Wikimédia à l&rsquo;URFIST méditerranée</a> en avril 2025 à partir des données de 2024 et mis à jour en avril 2026 avec les données de 2025 (<a href="https://doi.org/10.5281/zenodo.15236570">10.5281/zenodo.15236570</a>).</figcaption></figure>



<p></p>



<p>Ces statistiques sont obtenues à l&rsquo;aide de deux outils : <a href="https://fr.wikiscan.org/">Wikiscan </a>et <a href="https://pageviews.wmcloud.org/">PageViews</a>. Sources :</p>



<ol class="wp-block-list">
<li><a href="https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=edit">https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=edit</a> </li>



<li><a href="https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=creation">https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=creation</a></li>



<li><a href="https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=logs&amp;log=delete">https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=logs&amp;log=delete</a></li>



<li><a href="https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=blocks">https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=blocks</a></li>



<li><a href="https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=protection">https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=protection</a></li>



<li><a href="https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=logs&amp;log=thanks">https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=logs&amp;log=thanks</a></li>



<li><a href="https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=tags">https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=tags</a></li>



<li><a href="https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=tags">https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=tags</a></li>



<li><a href="https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=tags">https://fr.wikiscan.org/?menu=tables&amp;submenu=tags</a></li>



<li><a href="https://pageviews.wmcloud.org/siteviews/?platform=all-access&amp;source=pageviews&amp;agent=user&amp;start=2024-01-01&amp;end=2024-12-31&amp;sites=fr.wikipedia.org">https://pageviews.wmcloud.org/siteviews/?platform=all-access&amp;source=pageviews&amp;agent=user&amp;start=2024-01-01&amp;end=2024-12-31&amp;sites=fr.wikipedia.org</a> </li>
</ol>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/30/que-se-passe-t-il-sur-wikipedia-en-24-h/">Que se passe-t-il sur Wikipédia en 24 h ?</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/30/que-se-passe-t-il-sur-wikipedia-en-24-h/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Wikipédia a 25 ans, une sociologie des contributeurs</title>
		<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/29/wikipedia-a-25-ans-une-sociologie-des-contributeurs/</link>
					<comments>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/29/wikipedia-a-25-ans-une-sociologie-des-contributeurs/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Pierre-Yves Beaudouin]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 29 Apr 2026 17:37:11 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Météo du web]]></category>
		<category><![CDATA[Projets Wikimedia]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikirider.pybeaudouin.fr/?p=1594</guid>

					<description><![CDATA[<p>La Fondation Wikimédia réalise régulièrement des enquêtes sociologiques auprès des contributeurs à Wikipédia et ses projets frères (Wikidata, Wikisource, etc.).</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/29/wikipedia-a-25-ans-une-sociologie-des-contributeurs/">Wikipédia a 25 ans, une sociologie des contributeurs</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wp-block-image">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10726bbc0&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10726bbc0" class="aligncenter size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="576" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles"  alt="" class="wp-image-1599 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/A_Wiki_Minute_-_extract_004-1024x576.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/A_Wiki_Minute_-_extract_004-1024x576.jpg 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/A_Wiki_Minute_-_extract_004-300x169.jpg 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/A_Wiki_Minute_-_extract_004-768x432.jpg 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/A_Wiki_Minute_-_extract_004-1536x864.jpg 1536w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/A_Wiki_Minute_-_extract_004-2048x1152.jpg 2048w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/A_Wiki_Minute_-_extract_004-520x293.jpg 520w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/A_Wiki_Minute_-_extract_004-800x450.jpg 800w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button><figcaption class="wp-element-caption">A Wiki Minute, Wikimedia Foundation, CC-BY-3.0, <a href="https://w.wiki/JGA8">w.wiki/JGA8</a></figcaption></figure>
</div>


<p>La Fondation Wikimédia réalise régulièrement des enquêtes sociologiques auprès des contributeurs de Wikipédia et ses projets frères (Wikidata, Wikisource, etc.). Alors que le Community Insight 2026 est en cours, voici les principaux résultats de l&rsquo;enquête réalisée entre mars et avril 2024 auprès de 3000 internautes qui ont fait plus de 5 modifications dans les mois qui précèdent l&rsquo;enquête.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Gender_distributions_of_active_editors_2019-2024.png"><img width="1024" height="632"  alt="" class="wp-image-1595 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Gender_distributions_of_active_editors_2019-2024-1024x632.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Gender_distributions_of_active_editors_2019-2024-1024x632.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Gender_distributions_of_active_editors_2019-2024-300x185.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Gender_distributions_of_active_editors_2019-2024-768x474.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Gender_distributions_of_active_editors_2019-2024-800x494.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Gender_distributions_of_active_editors_2019-2024.png 1056w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></a></figure>



<p>Les répondants sont très largement des hommes (80 %) et ce résultat est stable au fil des ans. Les femmes sont largement sous-représentées au sein de la communauté. Mais dans certains sous-groupes, on observe un pourcentage de femmes plus élevé : 24 % parmi les nouveaux contributeurs, 34 % qui ont une activité d&rsquo;organisatrice. À l&rsquo;inverse, les administrateurs sont deux fois moins féminisés que la communauté (7 % contre 14 %).</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Proportions_of_women_by_role_and_tenure.png"><img width="1024" height="632"  alt="" class="wp-image-1596 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Proportions_of_women_by_role_and_tenure-1024x632.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Proportions_of_women_by_role_and_tenure-1024x632.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Proportions_of_women_by_role_and_tenure-300x185.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Proportions_of_women_by_role_and_tenure-768x474.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Proportions_of_women_by_role_and_tenure-800x494.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Proportions_of_women_by_role_and_tenure.png 1056w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></a></figure>



<p>En terme d&rsquo;âge, le profil des répondants est relativement proche de celui de la population. Les catégories légèrement sur-représentées sont les 18-24 ans et 55-74 ans. À noter que l&rsquo;enquête ne porte pas sur les wikimédiens de moins de 18 ans.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Age_distribution_of_active_editors_compared_to_UN_estimates.png"><img width="1024" height="632"  alt="" class="wp-image-1597 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Age_distribution_of_active_editors_compared_to_UN_estimates-1024x632.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Age_distribution_of_active_editors_compared_to_UN_estimates-1024x632.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Age_distribution_of_active_editors_compared_to_UN_estimates-300x185.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Age_distribution_of_active_editors_compared_to_UN_estimates-768x474.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Age_distribution_of_active_editors_compared_to_UN_estimates-800x494.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Age_distribution_of_active_editors_compared_to_UN_estimates.png 1056w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></a></figure>



<p>En matière d&rsquo;éducation, la communauté diffère fortement des pays de l&rsquo;OCDE. 29 % des répondants ont le niveau master contre 14 % pour l&rsquo;OCDE et il y aurait une énorme sur-représentation des titulaires d&rsquo;un doctorat (13 % contre 1 % dans les pays de l&rsquo;OCDE).</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Educational_attainment_of_active_editors_compared_to_OECD_countries.png"><img width="1024" height="632"  alt="" class="wp-image-1598 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Educational_attainment_of_active_editors_compared_to_OECD_countries-1024x632.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Educational_attainment_of_active_editors_compared_to_OECD_countries-1024x632.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Educational_attainment_of_active_editors_compared_to_OECD_countries-300x185.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Educational_attainment_of_active_editors_compared_to_OECD_countries-768x474.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Educational_attainment_of_active_editors_compared_to_OECD_countries-800x494.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Community_Insights_2024_Educational_attainment_of_active_editors_compared_to_OECD_countries.png 1056w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></a></figure>



<p></p>



<p>Pour en savoir plus : <a href="https://meta.wikimedia.org/wiki/Community_Insights/Community_Insights_2024_Report">Community Insights 2024 Report</a></p>



<p>Site des 25 ans de l&rsquo;encyclopédie : <a href="https://wikipedia25.org/fr/">wikipedia25.org</a></p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/29/wikipedia-a-25-ans-une-sociologie-des-contributeurs/">Wikipédia a 25 ans, une sociologie des contributeurs</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/29/wikipedia-a-25-ans-une-sociologie-des-contributeurs/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Base de données de prix littéraires</title>
		<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/26/base-de-donnees-de-prix-litteraires/</link>
					<comments>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/26/base-de-donnees-de-prix-litteraires/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Pierre-Yves Beaudouin]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 26 Apr 2026 08:02:23 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Prix littéraires]]></category>
		<category><![CDATA[Wikidata]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikirider.pybeaudouin.fr/?p=1461</guid>

					<description><![CDATA[<p>Depuis 2024, je me suis lancé dans un projet collaboratif via Wikidata visant à créer une base de données de prix littéraires décernés en France.</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/26/base-de-donnees-de-prix-litteraires/">Base de données de prix littéraires</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wp-block-image">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10726ec5e&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10726ec5e" class="aligncenter size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="699" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles"  alt="" class="wp-image-1483 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Melle_Boubakine_prix_litteraire_des_moins_de_12_ans_-_btv1b90458815-1024x699.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Melle_Boubakine_prix_litteraire_des_moins_de_12_ans_-_btv1b90458815-1024x699.jpg 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Melle_Boubakine_prix_litteraire_des_moins_de_12_ans_-_btv1b90458815-300x205.jpg 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Melle_Boubakine_prix_litteraire_des_moins_de_12_ans_-_btv1b90458815-768x524.jpg 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Melle_Boubakine_prix_litteraire_des_moins_de_12_ans_-_btv1b90458815-800x546.jpg 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Melle_Boubakine_prix_litteraire_des_moins_de_12_ans_-_btv1b90458815.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button><figcaption class="wp-element-caption">Mademoiselle Boubakine, prix littéraire des moins de 12 ans, 1932, agence Meurisse, Gallica, domaine public, <a href="https://w.wiki/MEgx">w.wiki/MEgx</a></figcaption></figure>
</div>


<p>Depuis 2024, je me suis lancé dans l&rsquo;amélioration des données Wikidata concernant les <a href="Wikidata:WikiProject French-speaking literary prizes">prix littéraires décernés en France</a>. Il ne semble pas y avoir de base de données sur ce sujet, hormis quelques petits jeux de données sur les prix littéraires les plus connus. Voir par exemple ce <a href="https://www.data.gouv.fr/datasets/les-prix-litteraires">jeu de données</a> publié sur data.gouv.fr en 2014 et qui a été utilisé pour l&rsquo;article <em>Datavisualisation des prix littéraires en fonction des maisons d&rsquo;édition</em>. Cet article du <em>Monde </em>de 2013 étudie 10 grands prix littéraires.</p>



<p>Des initiatives voient aussi régulièrement le jour sur des sites internet, mais ces données ne sont pas facilement réutilisables (techniquement du fait du recours à des outils non-adaptés et légalement en l&rsquo;absence de diffusion sous licence libre). Voir par exemple les archives du site <a href="https://web.archive.org/web/20211206122707/https://prix-litteraires.net/liste_prix_litteraires.php?pageNum_ListePrix=0">prix-litteraires.net</a>. Ces initiatives reposent sur un tout petit nombre de personnes, donc la pérennité du projet ne dépasse rarement la dizaine d&rsquo;années. Wikidata n&rsquo;est pas la solution miracle à tous les projets de crowdsourcing mais le site a une pérennité plus importante que les projets personnels, les outils sont mieux adaptés à ce genre de recensement, la licence libre facilite la réutilisation, et le projet peut bénéficier de l&rsquo;ensemble des données de Wikidata afin notamment d&rsquo;obtenir des informations sur les récipiendaires et d&rsquo;aligner les récipiendaires avec d&rsquo;autres grandes bases de données.</p>



<p>Un ouvrage listait les prix littéraires et dans quelques rares cas la liste des récipiendaires, le <em>Guide des prix et concours littéraires </em>de Bertrand Labès. La dernière édition publiée en 2008 recense 1600 prix et 2100 distinctions littéraires francophones. </p>


<div class="wp-block-image">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10726fa04&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10726fa04" class="alignright size-medium wp-lightbox-container"><img width="112" height="300" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles"  alt="" class="wp-image-1464 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-08-54-09-Paul-Verniere-—-Wikipedia-112x300.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-08-54-09-Paul-Verniere-—-Wikipedia-112x300.png 112w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-08-54-09-Paul-Verniere-—-Wikipedia-381x1024.png 381w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-08-54-09-Paul-Verniere-—-Wikipedia.png 523w" sizes="(max-width: 112px) 100vw, 112px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>
</div>


<p>Le projet collaboratif de constituer LA base de données de référence sur les prix littéraires (au moins français et si possible francophones), avec au moins les prix et récipiendaires (et éventuellement les œuvres récompensées s&rsquo;il y a des bénévoles très motivés) avance bien. À ce jour, Wikidata comporte 1600 prix et distinctions décernés en France à 15 000 personnes. Cela représente en tout 24 000 récompenses distribuées. Un site internet créé par Sylvain Machefert permet de facilement visualiser les données : <a href="https://www.prixlitteraires.fr">www.prixlitteraires.fr</a>. Pour des besoins plus poussés, faut interroger Wikidata via des requêtes écrites en SPARQL. Quelques exemples sont listés sur la <a href="https://www.wikidata.org/wiki/Wikidata:WikiProject_French-speaking_literary_prizes#Requ%C3%AAtes_SPARQL">page du projet collaboratif</a>. La Wikipédia en français affiche automatiquement certaines données dans l&rsquo;infobox.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Envie de participer ? </h2>



<p>Le plus simple est d&rsquo;ajouter un ou une lauréate via le site <a href="https://www.prixlitteraires.fr/">prixlitteraires.fr</a>. Voici les prérequis :</p>



<ul class="wp-block-list">
<li>Le prix littéraire doit déjà être Wikidata. Pour s&rsquo;afficher sur le site, l&rsquo;élément Wikidata doit comporter deux informations :
<ul class="wp-block-list">
<li>pays (P17) = la France (Q142)</li>



<li>nature de l&rsquo;élément (P31) = un prix littéraire (Q378427) ou une sous-classe de prix littéraire.</li>
</ul>
</li>



<li>Si le récipiendaire n&rsquo;existe pas, vous devez créer l&rsquo;élément Wikidata. Il est préférable d&rsquo;importer les données du catalogue de la BNF ou d&rsquo;IdRef à l&rsquo;aide des outils BnF To Wikidata et IdRef To Wikidata sur <a href="https://dicare.toolforge.org/">Dicare</a>.</li>



<li>Puis munissez vous d&rsquo;une source. Le site exige une source et n&rsquo;accepte que les liens internet. Si vous n&rsquo;avez pas de sources ou uniquement Wikipédia, je vous déconseille d&rsquo;ajouter un prix littéraire sur Wikidata.</li>



<li>Et vous devez avoir un compte Wikimedia (c&rsquo;est le même compte sur Wikipédia et Wikidata).</li>
</ul>



<p>Voici les principales étapes résumées en quelques copie d&rsquo;écran :</p>



<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-7 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd1072706c2&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd1072706c2" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1009" height="546" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1474"  alt="" class="wp-image-1474 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-23-52-Creer-un-nouvel-element-—-Wikidata.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-23-52-Creer-un-nouvel-element-—-Wikidata.png 1009w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-23-52-Creer-un-nouvel-element-—-Wikidata-300x162.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-23-52-Creer-un-nouvel-element-—-Wikidata-768x416.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-23-52-Creer-un-nouvel-element-—-Wikidata-800x433.png 800w" sizes="(max-width: 1009px) 100vw, 1009px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd1072710c8&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd1072710c8" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="533" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1491"  alt="" class="wp-image-1491 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-09-04-prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-—-Wikidata-1024x533.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-09-04-prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-—-Wikidata-1024x533.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-09-04-prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-—-Wikidata-300x156.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-09-04-prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-—-Wikidata-768x400.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-09-04-prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-—-Wikidata-1536x800.png 1536w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-09-04-prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-—-Wikidata-800x417.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-09-04-prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-—-Wikidata.png 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>
<figcaption class="blocks-gallery-caption wp-element-caption">Ajout d&rsquo;un prix via <a href="https://www.wikidata.org/wiki/Q139562500">Wikidata</a></figcaption></figure>



<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-8 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107271bc3&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107271bc3" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="533" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1493"  alt="" class="wp-image-1493 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-10-21-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-1024x533.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-10-21-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-1024x533.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-10-21-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-300x156.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-10-21-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-768x400.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-10-21-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-1536x800.png 1536w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-10-21-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-800x417.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-10-21-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires.png 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107272430&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107272430" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="629" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1477"  alt="" class="wp-image-1477 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-01-Prix-Litteraires-francais-1024x629.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-01-Prix-Litteraires-francais-1024x629.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-01-Prix-Litteraires-francais-300x184.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-01-Prix-Litteraires-francais-768x472.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-01-Prix-Litteraires-francais-800x492.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-01-Prix-Litteraires-francais.png 1455w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img width="1024" height="533" data-id="1494"  alt="" class="wp-image-1494 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-11-11-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-1024x533.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-11-11-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-1024x533.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-11-11-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-300x156.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-11-11-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-768x400.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-11-11-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-1536x800.png 1536w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-11-11-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires-800x417.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-10-11-11-Prix-litteraire-des-Maisons-Familiales-rurales-du-Maine-et-Loire-Prix-litteraires.png 1920w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>
<figcaption class="blocks-gallery-caption wp-element-caption">Ajout d&rsquo;un récipiendaire via <a href="https://www.prixlitteraires.fr/prix/prix-litteraire-des-maisons-familiales-rurales-du-maine-et-loire/Q139562500">prixlitteraires.fr</a></figcaption></figure>



<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-9 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd107272dfd&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd107272dfd" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="981" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1478"  alt="" class="wp-image-1478 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-55-QuickStatements-1024x981.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-55-QuickStatements-1024x981.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-55-QuickStatements-300x288.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-55-QuickStatements-768x736.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-55-QuickStatements-800x767.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-32-55-QuickStatements.png 1081w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>



<figure data-wp-context="{&quot;imageId&quot;:&quot;69fd10727363e&quot;}" data-wp-interactive="core/image" data-wp-key="69fd10727363e" class="wp-block-image size-large wp-lightbox-container"><img width="1024" height="938" data-wp-class--hide="state.isContentHidden" data-wp-class--show="state.isContentVisible" data-wp-init="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on--click="actions.showLightbox" data-wp-on--load="callbacks.setButtonStyles" data-wp-on-window--resize="callbacks.setButtonStyles" data-id="1479"  alt="" class="wp-image-1479 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-33-08-QuickStatements-1024x938.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-33-08-QuickStatements-1024x938.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-33-08-QuickStatements-300x275.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-33-08-QuickStatements-768x703.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-33-08-QuickStatements-800x733.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2026-04-26-at-09-33-08-QuickStatements.png 1081w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><button
			class="lightbox-trigger"
			type="button"
			aria-haspopup="dialog"
			aria-label="Agrandir"
			data-wp-init="callbacks.initTriggerButton"
			data-wp-on--click="actions.showLightbox"
			data-wp-style--right="state.imageButtonRight"
			data-wp-style--top="state.imageButtonTop"
		>
			<svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="12" height="12" fill="none" viewBox="0 0 12 12">
				<path fill="#fff" d="M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z" />
			</svg>
		</button></figure>
<figcaption class="blocks-gallery-caption wp-element-caption">Finalisation de l&rsquo;ajout via QuickStatements</figcaption></figure>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/26/base-de-donnees-de-prix-litteraires/">Base de données de prix littéraires</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2026/04/26/base-de-donnees-de-prix-litteraires/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Afficher sur Wikipédia des centaines de liens vers un site web</title>
		<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2025/06/08/afficher-sur-wikipedia-des-centaines-de-liens-vers-un-site-web/</link>
					<comments>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2025/06/08/afficher-sur-wikipedia-des-centaines-de-liens-vers-un-site-web/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Pierre-Yves Beaudouin]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 08 Jun 2025 18:58:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Boîte à outils]]></category>
		<category><![CDATA[Wikidata]]></category>
		<category><![CDATA[Wikipédia]]></category>
		<category><![CDATA[Archelec]]></category>
		<category><![CDATA[Archives]]></category>
		<category><![CDATA[identifiant]]></category>
		<category><![CDATA[Mix'n'Match]]></category>
		<category><![CDATA[PetScan]]></category>
		<category><![CDATA[Sciences Po]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikirider.pybeaudouin.fr/?p=336</guid>

					<description><![CDATA[<p>Le pied de page des articles proposés sur la Wikipédia francophone est particulièrement riche en liens externes. Ce billet explique à l'aide d'un exemple comment cela fonctionne.</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2025/06/08/afficher-sur-wikipedia-des-centaines-de-liens-vers-un-site-web/">Afficher sur Wikipédia des centaines de liens vers un site web</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p>Le pied de page des articles proposés sur la Wikipédia francophone est particulièrement riche en liens externes. Ce billet explique à l&rsquo;aide d&rsquo;un exemple comment cela fonctionne.</p>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-medium"><img width="300" height="225"  alt="" class="wp-image-689 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2025/06/Spider_web_Luc_Viatour-300x225.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2025/06/Spider_web_Luc_Viatour-300x225.jpg 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2025/06/Spider_web_Luc_Viatour-1024x769.jpg 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2025/06/Spider_web_Luc_Viatour-768x577.jpg 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2025/06/Spider_web_Luc_Viatour-800x601.jpg 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2025/06/Spider_web_Luc_Viatour.jpg 1280w" sizes="(max-width: 300px) 100vw, 300px" /><figcaption class="wp-element-caption">Rosée sur une toile d&rsquo;araignée, Luc Viatour / <a href="https://Lucnix.be">Lucnix.be</a>, CC-BY-SA-3.0, <a href="https://w.wiki/LB9a">w.wiki/LB9a</a></figcaption></figure>
</div>


<p>Wikipédia est un site web collaboratif, mais dès que l&rsquo;on souhaite faire une modification en masse, il faut demander l&rsquo;autorisation. Il en est ainsi pour afficher de nombreux liens vers un site internet.</p>



<p>Cela est géré par le <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Projet:Bases">projet Bases</a> qui permet d&rsquo;afficher automatiquement des informations stockées dans Wikidata. Le modèle économique de l&rsquo;encyclopédie ne nécessite pas de conserver l&rsquo;internaute sur la plateforme, du coup, il n&rsquo;est pas rare de trouver des articles Wikipédia comportant des dizaines ou des centaines de liens vers d&rsquo;autres sites web. Cela contribue à la découvrabilité de ressources de qualité. Exemple :</p>



<figure class="wp-block-image"><img  alt=""/ class="lws-optimize-lazyload" data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2025-06-08-at-12-09-15-Esther-Duflo-—-Wikipedia-1024x277.png"></figure>



<p>Concrètement, il suffit d&rsquo;ajouter cinq lettres (le modèle <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Mod%C3%A8le:Liens">Liens</a>) dans l&rsquo;article consacré à <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Esther_Duflo#Liens_externes">Esther Duflo</a>, pour que l&rsquo;article affiche automatiquement une cinquantaine de liens externes susceptibles d&rsquo;intéresser l&rsquo;internaute. Voyons comment cela fonctionne à l&rsquo;aide d&rsquo;un exemple :</p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>Archelec, les archives électorales de Sciences Po</strong></h2>



<p><iframe title="vimeo-player"  width="640" height="360" frameborder="0" allowfullscreen="allowfullscreen" class="lws-optimize-lazyload" data-src="https://player.vimeo.com/video/148628448?h=f6de76242b"></iframe></p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>Propriété Wikidata</strong></h2>



<p>Si ce n&rsquo;est pas déjà fait, il faut proposer une <a href="https://www.wikidata.org/wiki/Wikidata:Property_proposal/fr">nouvelle propriété</a>. Quelques semaines plus tard, il est possible d&rsquo;ajouter des informations dans Wikidata. Cela consiste à ajouter aux éléments Wikidata des députés, la propriété&nbsp;P12865 « identifiant d&rsquo;une personne sur Archelec »&nbsp;et l&rsquo;identifiant d&rsquo;Archelec.&nbsp;Exemple : <a href="https://www.wikidata.org/wiki/Property:P12865">propriété</a>, <a href="https://www.wikidata.org/wiki/Wikidata:Property_proposal/identifiant_d%27une_personne_sur_Archelec">débat de proposition</a>.</p>



<figure class="wp-block-image"><img  alt=""/ class="lws-optimize-lazyload" data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2025-06-08-at-12-30-15-Charles-Malouin-—-Wikidata-1024x212.png"></figure>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>Aligner Wikipédia et Archelec</strong></h2>



<p>Plusieurs méthodes ou outils permettent de faire ce travail d&rsquo;alignement entre Wikipédia et Archelec. J&rsquo;ai utilisé l&rsquo;outil <a href="https://mix-n-match.toolforge.org">Mix&rsquo;n&rsquo;match</a> développé par <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Magnus_Manske">Magnus Manske</a>, biochimiste au&nbsp;Wellcome Sanger Institute et développeur bénévole de nombreux outils pour Wikimédia.&nbsp;Il faut dans un premier temps importer les données dans Mix&rsquo;n&rsquo;Match. Étape réalisée par le wikimédien Kirilloparma : <a href="https://mix-n-match.toolforge.org/#/catalog/6364">https://mix-n-match.toolforge.org/#/catalog/6364</a>.</p>



<p>Il y a plusieurs façons d&rsquo;utiliser&nbsp;Mix&rsquo;n&rsquo;Match. Archelec comporte les professions de foi des candidats aux législatives. Or Wikipédia ne consacre d&rsquo;articles qu&rsquo;aux candidats élus aux élections législatives, soit 2200 identifiants sur les 33000 dans Archelec. J&rsquo;ai donc utilisé le mode « Ne rechercher que dans ce catalogue » accessible via le menu Action. Il faut saisir le nom des députés dans le moteur de recherche. Les noms sont récupérés des pages de résultats des élections, par exemple : <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/%C3%89lections_l%C3%A9gislatives_de_1978_en_Ille-et-Vilaine">https://fr.wikipedia.org/wiki/Élections législatives de 1978 en Ille-et-Vilaine</a>.</p>



<figure class="wp-block-image"><img  alt=""/ class="lws-optimize-lazyload" data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2025-06-08-at-20-47-14-Elections-legislatives-de-1978-en-Ille-et-Vilaine-—-Wikipedia-1024x504.png"></figure>



<p>Tout en bas de la page, il y a une boîte de navigation permettant de naviguer entre les départements et les petites flèches permettent de changer d&rsquo;année.</p>



<figure class="wp-block-image"><img  alt=""/ class="lws-optimize-lazyload" data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2025-06-08-at-21-05-01-Elections-legislatives-de-1978-en-Ille-et-Vilaine-—-Wikipedia-1024x427.png"></figure>



<p>La recherche peut donner les cas suivants :</p>



<ul class="wp-block-list">
<li>Wikipédia et Archelec sont déjà alignés, il n&rsquo;y a rien à faire.</li>
</ul>



<ul class="wp-block-list">
<li>L&rsquo;alignement suggéré est exact, il faut cliquer sur confirmer pour publier l&rsquo;information sur Wikidata.</li>
</ul>



<ul class="wp-block-list">
<li>L&rsquo;alignement suggéré est erroné, il faut cliquer sur supprimer puis saisir l&rsquo;identifiant Wikidata.&nbsp;Wikidata se mettra à jour.</li>
</ul>



<ul class="wp-block-list">
<li>Aucun élément d&rsquo;associé ou de préassocié, il faut saisir l&rsquo;identifiant Wikidata. Wikidata se mettra à jour.</li>
</ul>



<p></p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>Module Bases</strong></h2>



<p>La prochaine étape&nbsp;consiste à demander l&rsquo;autorisation d&rsquo;afficher automatiquement ces identifiants Archelec en pied de page des articles de la Wikipédia francophone. Il faut pour cela déposer la demande sur le <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Projet:Bases">projet Bases</a> et attendre plusieurs semaines. Si la demande est approuvée, il faut que quelqu&rsquo;un configure le module Lua correspondant. Dans le cas d&rsquo;Archelec, il s&rsquo;agit de&nbsp;<a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Module:Bases/vie_publique">Module:Bases/vie publique</a>. Puis la mise à jour des articles se fait automatiquement mais prend un peu de temps (24h à 48h pour les deux milliers de liens d&rsquo;Archelec).</p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>Statistiques</strong></h2>



<p><ul class="wp-block-list"><li>Nombre d&rsquo;articles Wikipédia affichant la propriété P12865 : <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Catégorie:Page_utilisant_P12865">https://fr.wikipedia.org/wiki/Catégorie:Page_utilisant_P12865</a></li></ul></p>



<p><ul class="wp-block-list"><li>Nombre d&rsquo;éléments Wikidata comportant la propriété P12865 : <a href="https://www.wikidata.org/wiki/Property_talk:P12865">https://www.wikidata.org/wiki/Property_talk:P12865</a> (tableau situé avant la liste des contraintes</li></ul></p>



<h2 class="wp-block-heading"><strong>Vérifications</strong></h2>



<p>Des <a href="Wikidata:Database reports/Constraint violations/P12865">comptes rendus de violations de contraintes</a> sont générés. Cela permet de détecter des erreurs d&rsquo;alignement, par exemple est-ce que tous les éléments sur lesquels figurent un identifiant Archelec sont des êtres humains ?</p>



<figure class="wp-block-image"><img  alt=""/ class="lws-optimize-lazyload" data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2025-06-09-at-09-36-46-Wikidata-Database-reports_Constraint-violations_P12865-—-Wikidata-1024x498.png"></figure>



<p>La dernière étape consiste à vérifier que tous les articles Wikipédia contiennent le modèle affichant automatiquement Archelec.&nbsp;Pour cela, il faut utiliser <a href="https://petscan.wmcloud.org/">PetScan</a>, un outil également codé par Magnus Manske :</p>



<p><ul class="wp-block-list"><li>Indiquer dans le premier onglet <code><strong>Page utilisant P12865</strong></code> à la ligne <strong><code>Categories</code></strong>.</li></ul></p>



<p><ul class="wp-block-list"><li>Indiquer dans le quatrième onglet la requête SPARQL suivante qui permet d&rsquo;obtenir la liste des éléments Wikidata qui comportent la propriété P12865.</li></ul></p>



<p><strong><code>SELECT ?item</code></strong></p>



<p><strong><code>WHERE {?item wdt:P12865 ?archelec.}</code></strong></p>



<p>Et tout en bas de la page, dans la ligne Combination, il faut indiquer <strong>sparql NOT categorie</strong></p>



<p>Voici la configuration complète (<a href="https://petscan.wmcloud.org/?psid=35376995">https://petscan.wmcloud.org/?psid=35376995</a>) qui permet d&rsquo;obtenir la liste des articles Wikipédia qui n&rsquo;affichent pas Archelec parce que le modèle <code>Liens</code>&nbsp;est absent. Il faut généralement remplacer les lignes :</p>



<p><code>* {{Autorité}}</code><br><code>* {{Bases}}</code><br>&#8230;</p>



<p>par :</p>



<p><code>{{Liens}} # ne mettez pas d'astérisque</code></p>



<p>Voilà comment ajouter des centaines ou des milliers de liens vers une ressource externe de qualité :&nbsp;</p>



<figure class="wp-block-image"><img  alt=""/ class="lws-optimize-lazyload" data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2026/04/Screenshot-2025-06-09-at-08-53-40-Arlette-Laguiller-—-Wikipedia-1024x208.png"></figure>



<p></p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2025/06/08/afficher-sur-wikipedia-des-centaines-de-liens-vers-un-site-web/">Afficher sur Wikipédia des centaines de liens vers un site web</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2025/06/08/afficher-sur-wikipedia-des-centaines-de-liens-vers-un-site-web/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Couverture de l’invasion de l’Ukraine sur Wikipédia</title>
		<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/03/03/couverture-de-linvasion-de-lukraine-sur-wikipedia/</link>
					<comments>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/03/03/couverture-de-linvasion-de-lukraine-sur-wikipedia/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Pierre-Yves Beaudouin]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 03 Mar 2022 11:16:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Wikipédia]]></category>
		<category><![CDATA[Ukraine]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikirider.pybeaudouin.fr/?p=1016</guid>

					<description><![CDATA[<p>Regard sur le traitement de l’actualité en Ukraine par les bénévoles de l’encyclopédie</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/03/03/couverture-de-linvasion-de-lukraine-sur-wikipedia/">Couverture de l’invasion de l’Ukraine sur Wikipédia</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<p><em>Cet article est une traduction du billet de blog de Samuel Breslow publié initialement en anglais sur <a href="https://wikimedia.brussels/wikipedia-covers-the-ukraine-invasion-a-look-at-breaking-news-editing/">wikimedia.brussels</a> sous licence CC-BY. Il présente le fonctionnement de la Wikipédia en anglais, qui peut légèrement différer de la Wikipédia en français.</em> <em>Samuel Breslow est un journaliste américain spécialisé dans les médias et un rédacteur de longue date de Wikipédia. Il tweete sous le pseudonyme <a href="https://twitter.com/sdkb42">@sdkb42</a>.</em></p>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-large"><img width="1024" height="768"  alt="" class="wp-image-1243 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/03/Destruction_of_Russian_tanks_by_Ukrainian_troops_in_Mariupol_3-1-1024x768.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/03/Destruction_of_Russian_tanks_by_Ukrainian_troops_in_Mariupol_3-1-1024x768.jpg 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/03/Destruction_of_Russian_tanks_by_Ukrainian_troops_in_Mariupol_3-1-300x225.jpg 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/03/Destruction_of_Russian_tanks_by_Ukrainian_troops_in_Mariupol_3-1-768x576.jpg 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/03/Destruction_of_Russian_tanks_by_Ukrainian_troops_in_Mariupol_3-1-800x600.jpg 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/03/Destruction_of_Russian_tanks_by_Ukrainian_troops_in_Mariupol_3-1.jpg 1280w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Tank russe endommagé par les troupes ukrainiennes à Marioupol le 7 mars 2022, Міністерство внутрішніх справ України, CC-BY-4.0, <a href="https://w.wiki/Ljb5">w.wiki/Ljb5</a></figcaption></figure>
</div>


<h2 class="wp-block-heading">Regard sur le traitement de l’actualité en Ukraine par les bénévoles de l’encyclopédie</h2>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-full"><img width="930" height="620"  alt="" class="wp-image-1241 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/03/Screenshot-from-2022-03-01-11-53-12-930x620-1.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/03/Screenshot-from-2022-03-01-11-53-12-930x620-1.png 930w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/03/Screenshot-from-2022-03-01-11-53-12-930x620-1-300x200.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/03/Screenshot-from-2022-03-01-11-53-12-930x620-1-768x512.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/03/Screenshot-from-2022-03-01-11-53-12-930x620-1-800x533.png 800w" sizes="(max-width: 930px) 100vw, 930px" /></figure>
</div>


<p>Lorsque la Russie a lancé l’invasion à grande échelle de l’Ukraine le 24 février, les rédacteurs bénévoles de Wikipédia se sont empressés de documenter l’évolution de la situation. Un coup d’œil à l’enregistrement de leurs modifications permet de découvrir les coulisses de la couverture de l’actualité sur Wikipédia.</p>



<p>La couverture s’est appuyée sur les informations existantes de Wikipédia concernant les relations russo-ukrainiennes. Le 21 février, alors que la tension montait, les rédacteurs ont entamé une <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Talk:2021%E2%80%932022_Russo-Ukrainian_crisis/Archive_1#Tentative_split_proposal">discussion</a> sur la page de discussion de l’article “Crise russo-ukrainienne 2021-2022” pour savoir s’il fallait créer un article distinct pour une invasion éventuelle. Sept personnes ont soutenu cette idée et trois s’y sont opposées.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Consensus : se mettre d’accord sur le nom des articles</h2>



<p>Le fonctionnement de Wikipédia est basé sur le <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Consensus" target="_blank" rel="noreferrer noopener">consensus </a>mais laisse aux rédacteurs une grande latitude pour agir (<a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:N%27h%C3%A9sitez_pas_!" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Wikipédia:N’hésitez pas&nbsp;!</a>) Le 23 février à 17h12 (UTC), l’un d’entre eux a créé l’article sur l’invasion. Au cours des heures qui ont suivi, une brève guerre d’édition s’est déclenchée, plusieurs rédacteurs ayant alternativement supprimé et restauré la page, se demandant si la discussion avait permis d’établir un accord suffisant.</p>



<p>Le 24 février à 3h07, quelques minutes après le discours de Poutine annonçant l’invasion, un rédacteur rétablit l’article et d’autres personnes affluent immédiatement. Long de 1800 mots et comportant 113 références, <a href="https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=2022_Russian_invasion_of_Ukraine&amp;oldid=1073698472" target="_blank" rel="noreferrer noopener">il se composait</a> presque entièrement d’informations de base.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Modifications et protection contre le vandalisme</h2>



<p>Au cours des trois heures suivantes, l’article a été modifié 178 fois, soit une fois par minute en moyenne. À 4h10, un administrateur a restreint les modifications des nouveaux rédacteurs pour éviter le vandalisme. Un autre administrateur a par la suite relevé le niveau de protection au niveau “<a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Niveaux_de_protection#Semi-protection_%C3%A9tendue">semi-protection étendue</a>“, autorisant uniquement les rédacteurs ayant 500 modifications et un mois d’ancienneté (<em>NDT : 3 mois sur la Wikipédia en français</em>), citant le <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:General_sanctions#Arbitration_Committee-authorised_sanctions">précédent</a> du Comité d’arbitrage de la Wikipédia en anglais pour les articles sur l’Europe de l’Est. Les rédacteurs qui causent des perturbations ou ne respectent pas la <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Neutralit%C3%A9_de_point_de_vue">neutralité de point de vue</a> sont bloqués.</p>



<p>Des discussions sur l’amélioration de l’article ont immédiatement commencé sur la <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Talk:2022_Russian_invasion_of_Ukraine">page de discussion associée</a>. À ce jour, il y a eu plus de 350 fils de discussion avec plus de 500 participants cherchant un consensus sur des questions telles que les parties à répertorier comme belligérants dans l’infoboîte (<em>NDT : table de données située en haut à droite des articles</em>). Plus de 600 rédacteurs se sont abonnés pour suivre les mises à jour de l’article et de sa page de discussion.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Sources fiables</h2>



<p>Des <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Sources_fiables">sources fiables</a> ont été cruciales pour le développement de l’article. En tant que travail tertiaire, la couverture par Wikipédia de l’invasion est basée sur les reportages des journalistes en Ukraine qui risquent leur vie pour nous rapporter ce moment de l’histoire en temps réel. La Wikipédia en anglais n’autorise pas la citation de médias tels que la chaîne de télévision RT, financée par l’État russe, puisque les rédacteurs ont <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Reliable_sources/Perennial_sources#RT">convenu par consensus</a> qu’elle n’était pas une source fiable. Les travaux académiques sont les meilleures sources et un jour, quand elles seront écrites, elles seront ajoutées à l’article sur l’invasion. Pour l’instant, les articles de presse sont les seules sources disponibles et sont donc utilisées.</p>



<p>Souvent, les journalistes eux-mêmes sont obligés de citer des sources peu fiables, comme le décompte des victimes du gouvernement ukrainien (qui a intérêt à minimiser ses propres pertes). Dans ce cas, Wikipédia fournit une attribution des informations (<em>NDT : spécifier qui se tient derrière une certaine affirmation</em>) pour aider les lecteurs à les interpréter.</p>



<p>Lorsque les reportages se trompent, Wikipédia fait généralement de même. Par exemple, les journalistes ont initialement rapporté que 13 soldats défendant l’île des Serpents avaient été tués, ce que le gouvernement ukrainien a confirmé, et Wikipedia a repris cette affirmation. Lorsque la Russie a contesté le récit, affirmant qu’ils avaient seulement été capturés, leur point de vue a été ajouté avec attribution, et lorsque l’Ukraine a admis son erreur, <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Attack_on_Snake_Island">l’article</a> a été à nouveau mis à jour. Une bannière en haut des articles d’actualité avertit les lecteurs que «&nbsp;les informations peuvent changer rapidement au fur et à mesure que l’événement progresse, et que les premières informations peuvent être peu fiables&nbsp;».</p>



<h2 class="wp-block-heading">Quel est le bon niveau de détail ?</h2>



<p>Au fur et à mesure que l’invasion progressait, d’autres articles ont été créés, comme celui sur la <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/International_reactions_to_the_2022_Russian_invasion_of_Ukraine" target="_blank" rel="noreferrer noopener">réaction internationale</a> (à 18:38 le 24 février). Il existe aujourd’hui <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Category:2022_Russian_invasion_of_Ukraine" target="_blank" rel="noreferrer noopener">plus de 50 articles</a> sur l’invasion russe.</p>



<p>Un aspect de la rédaction d’articles d’actualité qui peut être difficile est d’écrire au bon niveau de détail. <strong>Wikipédia <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Recentism#Suggestions_for_dealing_with_recentism" target="_blank" rel="noreferrer noopener">aspire à long terme</a> à adopter une vision historique mondiale, plutôt que de couvrir sans discernement chaque événement de dernière minute comme le ferait un journal.</strong> Dans le feu de l’action, il est difficile de dire ce qui sera ou ne sera pas important à long terme. Par exemple, on ne sait pas encore si le <a href="https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Ghost_of_Kyiv&amp;oldid=1074181888" target="_blank" rel="noreferrer noopener">fantôme de Kiev</a> deviendra finalement un élément important du récit de l’invasion ou s’il ne sera qu’une rumeur Internet passagère. Pour l’instant, la tendance naturelle est à la création de nombreux articles, mais avec le recul, certains seront probablement fusionnés ou supprimés, ce qui facilitera le maintien de la couverture à un niveau de qualité élevé.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Contenu multimédia sous licence libre</h2>



<p>Les rédacteurs de Wikipédia ont recherché des <a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:2022_Russian_invasion_of_Ukraine" target="_blank" rel="noreferrer noopener">images et des vidéos illustrant l’invasion</a>. Cela est difficile en raison des <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Conventions_d%27utilisation_des_images" target="_blank" rel="noreferrer noopener">exigences du site en matière de licences</a>, mais les vidéos sous licence libre de Voice of America, le radiodiffuseur américain, ont été particulièrement utiles au début.</p>



<p>Les images peuvent être des <a href="https://www.bbc.com/news/60513452" target="_blank" rel="noreferrer noopener">vecteurs de désinformation</a> et, contrairement au texte de l’article, elles ne peuvent généralement <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:No_original_research#Original_images" target="_blank" rel="noreferrer noopener">pas être citées</a> comme source fiable. Néanmoins, les rédacteurs ont pris des mesures pour vérifier leur authenticité. Par exemple, pour <a href="https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Wikipedia_talk:In_the_news&amp;oldid=1074127190#Picture_this" target="_blank" rel="noreferrer noopener">décider </a>d’utiliser cette <a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B8%D1%8F_%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D1%80%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D1%82%D1%8B_%D0%BF%D0%BE_%D0%93%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D1%81%D0%B5%D0%B5%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D1%80%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D0%BD%D1%83_%D0%BA%D0%B8%D0%B5%D0%B2%D0%B0_(6).jpg" target="_blank" rel="noreferrer noopener">image d’un tir d’obus à Kiev</a> téléchargée par un nouveau rédacteur, les wikipédiens ont vérifié les <a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9F%D0%BE%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%B4%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B8%D1%8F_%D1%83%D0%B4%D0%B0%D1%80%D0%B0_%D1%80%D0%B0%D0%BA%D0%B5%D1%82%D1%8B_%D0%BF%D0%BE_%D0%93%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D1%81%D0%B5%D0%B5%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BC%D1%83_%D1%80%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D0%BD%D1%83_%D0%BA%D0%B8%D0%B5%D0%B2%D0%B0_(6).jpg#metadata" target="_blank" rel="noreferrer noopener">métadonnées </a>de l’image, qui fournissent des détails sur la date, le lieu et la manière dont elle a été prise, et l’ont comparée à une <a href="https://www.theguardian.com/world/gallery/2022/feb/24/russian-invasion-of-ukraine-begins-in-pictures#img-7" target="_blank" rel="noreferrer noopener">image</a> de la même scène prise par un photojournaliste professionnel.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Impact</h2>



<p>Les <a href="https://xtools.wmflabs.org/articleinfo/en.wikipedia.org/2022%20Russian%20invasion%20of%20Ukraine" target="_blank" rel="noreferrer noopener">statistiques </a>de l’<a href="https://en.wikipedia.org/wiki/2022_Russian_invasion_of_Ukraine" target="_blank" rel="noreferrer noopener">article sur l’invasion</a> révèlent l’ampleur de la collaboration sur Wikipédia. Il a été édité plus de 3800 fois par plus de 700 rédacteurs. Il compte plus de 12 000 mots, avec plus de 600 références et des liens entrants provenant de 2 700 autres articles. L’article existe dans une centaine d’autres versions linguistiques de Wikipédia. [En six jours, il] a été consulté plus de <a href="https://pageviews.wmcloud.org/?project=en.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;redirects=1&amp;range=latest-60&amp;pages=2022_Russian_invasion_of_Ukraine" target="_blank" rel="noreferrer noopener">10 millions de fois</a>, ce qui en fait actuellement l’article le plus populaire du site.</p>



<p>Wikipédia a une longue histoire en matière de couverture de l’actualité. Les attentats du 11 septembre qui ont ont lieu alors que l’encyclopédie n’avait que quelques mois d’existence ont eu un impact formateur sur son approche, comme le décrit Brian Keegan dans son compte rendu de 2019 « <a href="https://wikipedia20.pubpub.org/pub/vcka4poc/release/5" target="_blank" rel="noreferrer noopener">An Encyclopedia with Breaking News</a> ». L’année dernière, la wikipédienne Molly White a documenté la couverture par le site de l’attaque du 6 janvier contre le Capitole des États-Unis dans <a href="https://twitter.com/molly0xFFF/status/1348371567819042824" target="_blank" rel="noreferrer noopener">un fil Twitter viral</a>.</p>



<p>La couverture de l’invasion de l’Ukraine par Wikipédia continuera d’évoluer au fur et à mesure que l’invasion se déroulera et qu’elle sera finalement inscrite dans l’histoire. Le monde nous regarde.</p>



<hr class="wp-block-separator has-alpha-channel-opacity"/>



<p>Article publié initialement sur le <a href="https://www.wikimedia.fr/couverture-de-linvasion-de-lukraine-sur-wikipedia/">blog de Wikimédia France</a> et copié en 2026 sur mon blog.</p>



<p></p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/03/03/couverture-de-linvasion-de-lukraine-sur-wikipedia/">Couverture de l’invasion de l’Ukraine sur Wikipédia</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/03/03/couverture-de-linvasion-de-lukraine-sur-wikipedia/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Tentative de manipulation de Wikipédia par l’équipe d’Éric Zemmour</title>
		<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/02/18/tentative-de-manipulation-de-wikipedia-par-lequipe-deric-zemmour/</link>
					<comments>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/02/18/tentative-de-manipulation-de-wikipedia-par-lequipe-deric-zemmour/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Pierre-Yves Beaudouin]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 18 Feb 2022 17:29:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Wikipédia]]></category>
		<category><![CDATA[élection présidentielle]]></category>
		<category><![CDATA[Éric Zemmour]]></category>
		<category><![CDATA[Infox]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikirider.pybeaudouin.fr/?p=1322</guid>

					<description><![CDATA[<p>Jeudi 17 février 2022, Wikimédia France a pris connaissance d’une tentative de manipulation de la Wikipédia francophone par l’équipe d’Éric Zemmour.</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/02/18/tentative-de-manipulation-de-wikipedia-par-lequipe-deric-zemmour/">Tentative de manipulation de Wikipédia par l’équipe d’Éric Zemmour</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-full"><img width="800" height="566"  alt="" class="wp-image-1334 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/02/Gelbe_Karte_Wikipedia-1.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/02/Gelbe_Karte_Wikipedia-1.jpg 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/02/Gelbe_Karte_Wikipedia-1-300x212.jpg 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/02/Gelbe_Karte_Wikipedia-1-768x543.jpg 768w" sizes="(max-width: 800px) 100vw, 800px" /><figcaption class="wp-element-caption">Armin Kübelbeck, CC-BY-SA-3.0, <a href="https://w.wiki/Lmho">w.wiki/Lmho</a></figcaption></figure>
</div>


<p><em>Jeudi 17 février 2022, Wikimédia France a pris connaissance d’une tentative de manipulation de la Wikipédia francophone par l’équipe d’Éric Zemmour. Voici le communiqué du conseil d&rsquo;administration de Wikimédia France :</em></p>



<p>Dans le livre <em>Au cœur du Z : Un journaliste a infiltré la campagne d’Éric Zemmour</em> paru aux Éditions Goutte d’Or, le journaliste Vincent Bresson révèle avoir infiltré le groupe Telegram WikiZédia chapeauté par Samuel Lafont, conseiller numérique de l’équipe de campagne d’Éric Zemmour. Aidé par Jules*, wikipédien confirmé, cette enquête a permis de mettre au jour une cellule chargée de promouvoir Éric Zemmour sur Wikipédia.</p>



<p>La cellule avait trois objectifs :</p>



<ol class="wp-block-list">
<li>améliorer la page d’Éric Zemmour,</li>



<li>référencer la page d’Éric Zemmour depuis le plus de pages possible,</li>



<li>lister ses apparitions télévisuelles et radiophoniques.</li>
</ol>



<h2 class="wp-block-heading">Pas une première dans l’histoire de Wikipédia</h2>



<p>Ce n’est pas la première tentative de manipulation de l’encyclopédie par une personnalité ni même un parti politique, pas même en préparation d’une élection présidentielle. L’actualité récente nous l’a d’ailleurs rappelé, Wikipédia est fréquemment, par son principe-même de fonctionnement, une cible privilégiée d’attaques de ce genre. Mais la communauté a toujours su protéger ce qu’elle a produit, ces attaques n’ont jamais réellement eu d’effets conséquents, et la neutralité dont Wikipédia se targue a toujours pu être préservée. Outre la manipulation de Wikipédia, des menaces physiques ont été proférées à l’encontre d’une rédactrice de l’encyclopédie sur le canal de discussion de l’équipe de campagne, ce qui est inqualifiable.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Une enquête est en cours</h2>



<p>L’enquête approfondie de la part de Wikipédia ne fait que commencer, mais à première vue les règles éditoriales ont mis en échec à plusieurs reprises le groupe de manipulateurs, notamment sur les articles clefs (Éric Zemmour, Reconquête et Grand remplacement). Le groupe Telegram n’a pu que constater l’efficacité de la modération citoyenne et de l’équipe d’administrateurs de la Wikipédia en français, conduisant à l’échec de toutes leurs tentatives délétères de modification. Nous félicitons à cette occasion les contributeurs habituels de leur vigilance. Un exemple relaté dans le livre fait état d’une tentative d’ajout de propos négationnistes dans la biographie d’Éric Zemmour. Le 3 décembre à minuit, Cheep ajoute des portraits photo du maréchal Pétain et de Pierre Laval accompagnés de la légende « Philippe Pétain et Pierre Laval, dont la responsabilité dans la Shoah en France est sujette à débat ». La modification est annulée dans la minute, puis une guerre d’édition s’enclenche. Au final, la modification révisionniste est masquée.</p>



<p>La communauté des rédacteurs de Wikipédia a d’ores et déjà banni 7 comptes. Cela n’a rien à voir avec leur idéologie : pour preuve, Cheep contribuait depuis 15 ans alors qu’il était notoirement connu pour être d’extrême droite. La cellule WikiZédia est intervenue en infraction à l’esprit et à la règle de plusieurs principes fondateurs, règles et recommandations, notamment :</p>



<ul class="wp-block-list">
<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Neutralit%C3%A9_de_point_de_vue">Neutralité de point de vue</a>,</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Wikip%C3%A9dia_est_une_encyclop%C3%A9die">Wikipédia est une encyclopédie</a>,</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Ce_que_Wikip%C3%A9dia_n%27est_pas#Une_tribune_de_propagande_ou_de_promotion">Ce que Wikipédia n’est pas#Une tribune de propagande ou de promotion</a>,</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Travaux_in%C3%A9dits">Travaux inédits</a>,</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Guerre_d%27%C3%A9dition">Guerre d’édition</a>,</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:R%C3%A8gles_de_savoir-vivre">Règles de savoir-vivre</a>,</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Pantin">Pantin</a>,</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Conflit_d%27int%C3%A9r%C3%AAts">Conflit d’intérêts</a>,</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Supposez_la_bonne_foi">Supposez la bonne foi#Limites</a>,</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Code_de_bonne_conduite">Code de bonne conduite</a>,</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Esprit_de_non-violence">Esprit de non-violence</a>.</li>
</ul>



<p>Le bandeau d’avertissement « autobiographie » a également été ajouté sur les articles Wikipédia d’<a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/%C3%89ric_Zemmour" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Éric Zemmour</a> et du <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Reconqu%C3%AAte_(parti_politique)" target="_blank" rel="noreferrer noopener">parti Reconquête</a>. L’évaluation des dégâts se poursuit, ainsi que les discussions concernant les suites à donner à cette affaire. Contrairement à WikiZédia qui s’organise dans l’ombre, le fonctionnement de Wikipédia repose sur la transparence. Les <a href="https://w.wiki/4rCP">discussions en cours</a> sont faites à la vue de tous. Wikimédia France a immédiatement prévenu l’autorité publique française de régulation de la communication audiovisuelle et numérique (ARCOM, ex-CSA) et proposé son aide à la bénévole menacée.</p>



<p>Nous invitons tous les candidats, leurs équipes de campagne et l’ensemble de leurs sympathisants à avoir un comportement exemplaire à l’égard de Wikipédia, c’est pourquoi nous ne tolérerons pas la manipulation de l’information et la détérioration d’un commun.</p>



<hr class="wp-block-separator has-alpha-channel-opacity"/>



<p>Article publié initialement sur le <a href="https://www.wikimedia.fr/tentative-de-manipulation-de-wikipedia-par-lequipe-deric-zemmour/">blog de Wikimédia France</a> et copié en 2026 sur mon blog.</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/02/18/tentative-de-manipulation-de-wikipedia-par-lequipe-deric-zemmour/">Tentative de manipulation de Wikipédia par l’équipe d’Éric Zemmour</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/02/18/tentative-de-manipulation-de-wikipedia-par-lequipe-deric-zemmour/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Page Wikipédia de Marlène Schiappa retouchée par son équipe</title>
		<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/02/14/page-wikipedia-de-marlene-schiappa-retouchee-par-son-equipe-les-reponses-de-wikimedia-france/</link>
					<comments>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/02/14/page-wikipedia-de-marlene-schiappa-retouchee-par-son-equipe-les-reponses-de-wikimedia-france/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Pierre-Yves Beaudouin]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 14 Feb 2022 17:29:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Wikipédia]]></category>
		<category><![CDATA[Marlène Schiappa]]></category>
		<category><![CDATA[Wikimédia France]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikirider.pybeaudouin.fr/?p=1323</guid>

					<description><![CDATA[<p>Communiqué du conseil d&#8217;administration de Wikimédia France : Un article d’Arrêt sur images du 9 février&#46;&#46;&#46;</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/02/14/page-wikipedia-de-marlene-schiappa-retouchee-par-son-equipe-les-reponses-de-wikimedia-france/">Page Wikipédia de Marlène Schiappa retouchée par son équipe</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wp-block-image">
<figure class="alignright size-medium"><img width="300" height="267"  alt="" class="wp-image-1336 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/02/Wikipedia_by_Giulia_Forsythe-300x267.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/02/Wikipedia_by_Giulia_Forsythe-300x267.jpg 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/02/Wikipedia_by_Giulia_Forsythe.jpg 730w" sizes="(max-width: 300px) 100vw, 300px" /><figcaption class="wp-element-caption">Giulia Forsythe, CC0, <a href="https://w.wiki/44Na">w.wiki/44Na</a></figcaption></figure>
</div>


<p><em>Communiqué du conseil d&rsquo;administration de Wikimédia France :</em></p>



<p>Un article d’<a href="https://www.arretsurimages.net/articles/le-cabinet-de-schiappa-chante-ses-louanges-sur-wikipedia">Arrêt sur images</a> du 9 février 2022 révèle la participation du cabinet de Madame la ministre <span data-wikipedia-preview="" data-wp-title="Marlène Schiappa" data-wp-lang="fr" class="wmf-wp-with-preview">Marlène Schiappa</span> à la rédaction de l’article Wikipédia qui lui est consacré. Le lendemain, le <a href="https://www.huffingtonpost.fr/entry/marlene-schiappa-a-retouche-sa-page-wikipedia-et-sen-explique_fr_620540a0e4b083bd1cbba8ed">HuffPost</a> interviewe le conseiller communication de la ministre à ce sujet, sans donner la parole à quelqu’un de Wikipédia ou de Wikimédia France (ce que nous déplorons).</p>



<h2 class="wp-block-heading">Des modifications non encyclopédiques</h2>



<p>La communauté qui fait fonctionner la Wikipédia francophone permet, sur les articles de l’encyclopédie, la contribution de personnes « ayant un intérêt ». Néanmoins, ces cas sont strictement encadrés par plusieurs recommandations : <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Autobiographie">autobiographies</a>, <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Conflit_d%27int%C3%A9r%C3%AAts">conflits d’intérêts</a>, <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Wikip%C3%A9dia:Contributions_r%C3%A9mun%C3%A9r%C3%A9es">contributions rémunérées</a>. La première dit clairement qu’il faut « évite[r] de créer ou de modifier un article sur vous-même, votre entreprise ou sur vos réalisations, sauf pour corriger des erreurs factuelles. Cela évitera un conflit d’intérêts ». Cette possibilité offerte par la communauté n’est pas une obligation légale et ne doit pas perturber le bon fonctionnement de l’encyclopédie. Or, bien souvent, les organisations et les personnalités en profitent pour rédiger des articles promotionnels ou partiaux ne respectant pas les standards de la communauté. Cela oblige les bénévoles à repasser derrière pour réparer ces dégradations.</p>



<p>Le cabinet prétend devoir intervenir sur Wikipédia pour assurer la modération de la biographie de la ministre. L’ensemble des <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Sp%C3%A9cial:Contributions/Noaaah22">contributions de Noaaah22</a> est librement consultable dans l’historique de l’article, et chacun et chacune peut donc constater que les interventions du compte utilisé par le cabinet ne correspondent pas à cela. La modération de la biographie de la ministre est faite par les bénévoles et ne requiert pas l’intervention du cabinet de la ministre. Sans être parfaite, la modération citoyenne de Wikipédia est vertueuse et de qualité, et aucun contenu dérangeant, dégradant ou illicite ne reste en ligne bien longtemps. C’est, à l’heure actuelle ce qui se fait de mieux parmi les très grands acteurs du web.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Des accusations non étayées</h2>



<p>Un autre point dans la réponse du cabinet nous parait problématique. Le cabinet dénonce « le sexisme et le racisme existant dans le traitement des femmes politiques sur les plateformes collaboratives ». Nous sommes étonnés de découvrir cela dans la presse, alors que de tels agissements relèvent de la justice, ou devraient être, a minima, signalés à la DILCRAH, à Wikipédia, à son hébergeur la Wikimedia Foundation, ou Wikimédia France. Nous pensons que de telles accusations ne peuvent être portées à la légère et se doivent d’être étayées.<br>Wikipédia comporte néanmoins plusieurs biais, notamment un biais de genre. Ce dernier se retrouve à la fois dans la composition de la communauté et dans le contenu des articles : par exemple, seules <a href="https://www.wikimedia.fr/biais-de-genre-wikipedia-aussi-imparfaite-que-la-societe/">19 % des biographies sont consacrées aux femmes</a>. Une des causes est le biais de la société elle-même ainsi que des sources utilisées par Wikipédia. Les acteurs wikimédiens font un travail de fond pour résorber ce biais, par exemple grâce au <a href="https://www.wikimedia.fr/signature-partenariat-sans-pages/">partenariat entre Wikimédia France et les sans pagEs</a>, qui a permis de créer des milliers de biographies de femmes et de personnes non binaires. Jusqu’à présent, cette initiative n’a été soutenue activement ni par le Secrétariat d’État chargée de l’Égalité entre les femmes et les hommes, ni par le Ministère de l’Intérieur au nom de la citoyenneté.</p>



<p>À l’heure où l’importance des communs numériques est soulignée par les autorités françaises, il faut garder à l’esprit l’apport positif de Wikipédia dans le domaine de la circulation des connaissances et de la lutte contre la désinformation. L’intérêt général doit prévaloir face à la tentation de modifier tel ou tel article sans respecter les règles et l’esprit de l’encyclopédie. Wikimédia France appelle donc les acteurs politiques à respecter les règles de Wikipédia et à soutenir les différentes initiatives de réduction des biais dans la connaissance libre.</p>



<hr class="wp-block-separator has-alpha-channel-opacity"/>



<p>Article publié initialement sur le <a href="https://www.wikimedia.fr/page-wikipedia-de-marlene-schiappa-retouchee-par-son-equipe-les-reponses-de-wikimedia-france/">blog de Wikimédia France</a> et copié en 2026 sur mon blog.</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/02/14/page-wikipedia-de-marlene-schiappa-retouchee-par-son-equipe-les-reponses-de-wikimedia-france/">Page Wikipédia de Marlène Schiappa retouchée par son équipe</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/02/14/page-wikipedia-de-marlene-schiappa-retouchee-par-son-equipe-les-reponses-de-wikimedia-france/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>D’Éric Zemmour à Élisabeth II : articles Wikipédia les plus consultés en 2021</title>
		<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/01/06/deric-zemmour-a-elisabeth-ii-les-articles-wikipedia-les-plus-consultes-en-2021/</link>
					<comments>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/01/06/deric-zemmour-a-elisabeth-ii-les-articles-wikipedia-les-plus-consultes-en-2021/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Pierre-Yves Beaudouin]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 06 Jan 2022 11:16:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Météo du web]]></category>
		<category><![CDATA[Wikipédia]]></category>
		<category><![CDATA[Élisabeth II]]></category>
		<category><![CDATA[Éric Zemmour]]></category>
		<category><![CDATA[Top de l'année]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikirider.pybeaudouin.fr/?p=1014</guid>

					<description><![CDATA[<p>Voici un florilège des articles les plus consultés durant l’année écoulée sur l’encyclopédie francophone. Wikipédia est&#46;&#46;&#46;</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/01/06/deric-zemmour-a-elisabeth-ii-les-articles-wikipedia-les-plus-consultes-en-2021/">D’Éric Zemmour à Élisabeth II : articles Wikipédia les plus consultés en 2021</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-full"><img width="960" height="639"  alt="" class="wp-image-1300 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/CJCS_2015_visit_to_Great_Britain_150613-D-VO565-019.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/CJCS_2015_visit_to_Great_Britain_150613-D-VO565-019.jpg 960w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/CJCS_2015_visit_to_Great_Britain_150613-D-VO565-019-300x200.jpg 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/CJCS_2015_visit_to_Great_Britain_150613-D-VO565-019-768x511.jpg 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/CJCS_2015_visit_to_Great_Britain_150613-D-VO565-019-800x533.jpg 800w" sizes="(max-width: 960px) 100vw, 960px" /><figcaption class="wp-element-caption">Élisabeth II en 2018, Myles Cullen, domaine public, <a href="https://w.wiki/LmCw">w.wiki/LmCw</a></figcaption></figure>
</div>


<p>Voici un florilège des articles les plus consultés durant l’année écoulée sur l’encyclopédie francophone. Wikipédia est le huitième site le plus consulté en France, derrière Google, Facebook, YouTube et depuis la pandémie, Amazon, WhatsApp, Instagram et Tous Anti Covid ; une <a href="https://www.mediametrie.fr/fr/audience-internet-global-en-france-en-novembre-2021" target="_blank" rel="noreferrer noopener">trentaine de millions de Français consultent la plateforme chaque mois</a>.&nbsp;Grâce à l’absence d’algorithmes de recommandation concentrant le trafic sur quelques pages, les articles les plus consultés de l’encyclopédie ne représentent qu’une infime part du total des consultations. Mais une infime part de 9 milliards de vues, cela produit tout de même quelques articles très consultés.</p>



<h2 class="wp-block-heading" id="magicdomid1679">Les articles les plus consultés de l’année sur Wikipédia en 2021 ?</h2>



<p>Bien que nous vivions une deuxième année marquée par la pandémie de Covid-19, <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2021/01/06/articles-wikipedia-les-plus-consultes-en-2020/">le sujet le plus consulté l’an dernier</a> a disparu du classement. L’article principal consacré à la pandémie est passé de 7,9 millions de vues en 2020 à un million un an plus tard. Les thématiques habituelles retrouvent leur place dans le top20 : politique, football, cinéma et séries télévisées, personnalités mortes durant l’année et Élisabeth II.</p>



<h3 class="wp-block-heading">Politique</h3>



<p>À l’approche de l’élection présidentielle de 2022, la politique devient un sujet très consulté sur Wikipédia. Depuis la rentrée, les médias français parlent énormément d’Éric Zemmour (<strong>n°1</strong>), cela s’est naturellement traduit par une très forte consultation de sa biographie.</p>



<p>Plusieurs rédacteurs de l’encyclopédie sont d’ores et déjà mobilisés pour couvrir au mieux la campagne électorale. Un important travail est notamment fait sur les sondages dans l’article appelé « <a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Liste_de_sondages_sur_l%27%C3%A9lection_pr%C3%A9sidentielle_fran%C3%A7aise_de_2022" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Liste de sondages sur l’élection présidentielle française de 2022</a> » (<strong>n°18</strong>). La biographie du président français est également très consultée. Merci à la <a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Tallinn_Digital_Summit" target="_blank" rel="noreferrer noopener">présidence estonienne</a> d’avoir publié sous licence libre des photos de 2017. Ne pouvant pas réutiliser légalement le portrait officiel du chef de l’état, cette photo libre de l’Estonie permet d’illustrer l’article Wikipédia. Wikimédia France est heureuse de voir que la présidence française s’engage à faire de même en <a href="https://presidence-francaise.consilium.europa.eu/fr/medias/photos-et-videos/" target="_blank" rel="noreferrer noopener">diffusant ses photos et vidéos sous licence libre</a>.</p>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-large"><img width="1024" height="595"  alt="" class="wp-image-1298 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-10-48-47-Analyse-des-pages-vues-1024x595.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-10-48-47-Analyse-des-pages-vues-1024x595.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-10-48-47-Analyse-des-pages-vues-300x174.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-10-48-47-Analyse-des-pages-vues-768x446.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-10-48-47-Analyse-des-pages-vues-800x465.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-10-48-47-Analyse-des-pages-vues.png 1236w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://pageviews.wmcloud.org/pageviews/?project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;redirects=1&amp;start=2021-01&amp;end=2021-12&amp;pages=">Cliquer sur l&rsquo;image pour accéder à l&rsquo;outil d&rsquo;analyse.</a></figcaption></figure>
</div>


<h3 class="wp-block-heading">Monarchie britannique</h3>



<p>Ce n’est pas la première fois que la Reine mère (<strong>n°2</strong>) figure parmi les articles les plus consultés (9e place en 2018, 7e en 2019 et 3e en 2020). En 2021, l’article de la monarque britannique se hisse sur la deuxième marche du podium et vous avez été nombreux à consulter l’article consacré à son mari, Philip Mountbatten (<strong>n°10</strong>), mort en avril dernier.</p>



<p>En photo, le couple royal lors du rassemblement militaire <em>Trooping the Colour </em>2015<em>, </em>également connu sous le nom de <em>The King’s [Queen’s] Birthday Parade.</em></p>



<h3 class="wp-block-heading">Football</h3>



<p>Le football retrouve sa place avec cinq articles dans le top 20 : Christiano Ronaldo (<strong>n°3</strong>), Lionel Messi (<strong>n°4</strong>), Kylian Mbappé (<strong>n°8</strong>), Karim Benzema (<strong>n°18</strong>) et le championnat d’Europe 2020 (<strong>n°9</strong>) qui s’est déroulé en 2021.</p>



<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-10 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure class="wp-block-image size-large"><img width="613" height="920" data-id="1304"  alt="" class="wp-image-1304 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Cristiano_Ronaldo_2018.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Cristiano_Ronaldo_2018.jpg 613w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Cristiano_Ronaldo_2018-200x300.jpg 200w" sizes="(max-width: 613px) 100vw, 613px" /><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Cristiano_Ronaldo_2018.jpg">Анна Нэсси<br>CC-BY-SA-3.0</a></figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img width="701" height="1000" data-id="1305"  alt="" class="wp-image-1305 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Lionel_Messi_20180626.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Lionel_Messi_20180626.jpg 701w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Lionel_Messi_20180626-210x300.jpg 210w" sizes="(max-width: 701px) 100vw, 701px" /><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Lionel_Messi_20180626.jpg">Кирилл Венедиктов<br>CC-BY-SA-3.0</a></figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img width="812" height="1024" data-id="1306"  alt="" class="wp-image-1306 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/2019-07-17_SG_Dynamo_Dresden_vs._Paris_Saint-Germain_by_Sandro_Halank–129_cropped-812x1024.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/2019-07-17_SG_Dynamo_Dresden_vs._Paris_Saint-Germain_by_Sandro_Halank–129_cropped-812x1024.jpg 812w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/2019-07-17_SG_Dynamo_Dresden_vs._Paris_Saint-Germain_by_Sandro_Halank–129_cropped-238x300.jpg 238w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/2019-07-17_SG_Dynamo_Dresden_vs._Paris_Saint-Germain_by_Sandro_Halank–129_cropped-768x968.jpg 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/2019-07-17_SG_Dynamo_Dresden_vs._Paris_Saint-Germain_by_Sandro_Halank–129_cropped-1218x1536.jpg 1218w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/2019-07-17_SG_Dynamo_Dresden_vs._Paris_Saint-Germain_by_Sandro_Halank–129_cropped-1625x2048.jpg 1625w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/2019-07-17_SG_Dynamo_Dresden_vs._Paris_Saint-Germain_by_Sandro_Halank–129_cropped-800x1008.jpg 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/2019-07-17_SG_Dynamo_Dresden_vs._Paris_Saint-Germain_by_Sandro_Halank–129_cropped.jpg 1750w" sizes="(max-width: 812px) 100vw, 812px" /><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:2019-07-17_SG_Dynamo_Dresden_vs._Paris_Saint-Germain_by_Sandro_Halank%E2%80%93129_(cropped).jpg">Carlo Bruil Fotografie<br>CC-BY-SA-4.0</a><br><a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Supported_by_Wikimedia_Deutschland_2019"></a></figcaption></figure>
</figure>



<h3 class="wp-block-heading">Fiction</h3>



<p>La série télévisée « Le Serpent » a été l’occasion pour bon nombre d’entre nous de découvrir l’histoire de Charles Sobhraj (<strong>n°7</strong>), tueur en série français qui, dans les années 1970, aurait tué 18 personnes, essentiellement des touristes qui parcouraient l’Asie. Sa biographie ainsi que celle consacrée à sa complice québécoise, Marie-Andrée Leclerc (<strong>n°19</strong>), figurent dans le top 20.</p>



<h3 class="wp-block-heading">Personnalités décédées</h3>



<p>Tout comme Élisabeth II, la biographie de Freddie Mercury (<strong>n°14</strong>) est très consultée chaque année. Chaque année depuis 2018, l’article est lu plus de deux millions de fois. Cela a naturellement été le cas en 2021 pour le 30e anniversaire de sa disparition. 2021 était également l’année du bicentenaire de la naissance de Napoléon 1er (<strong>n°17</strong>). Enfin les décès marquants de 2021 sont ceux de Jean-Pierre Bacri (<strong>n°20</strong>), Jean-Paul Belmondo (<strong>n°5</strong>) et Bernard Tapie (<strong>n°13</strong>).</p>



<figure class="wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-11 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex">
<figure class="wp-block-image size-large"><img width="690" height="1024" data-id="1277"  alt="" class="wp-image-1277 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2020/01/Freddie_Mercury_performing_in_New_Haven_CT_November_1977-690x1024.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2020/01/Freddie_Mercury_performing_in_New_Haven_CT_November_1977-690x1024.jpg 690w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2020/01/Freddie_Mercury_performing_in_New_Haven_CT_November_1977-202x300.jpg 202w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2020/01/Freddie_Mercury_performing_in_New_Haven_CT_November_1977-768x1140.jpg 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2020/01/Freddie_Mercury_performing_in_New_Haven_CT_November_1977-800x1188.jpg 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2020/01/Freddie_Mercury_performing_in_New_Haven_CT_November_1977.jpg 960w" sizes="(max-width: 690px) 100vw, 690px" /><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Freddie_Mercury_performing_in_New_Haven,_CT,_November_1977.jpg?uselang=fr">Carl Lender<br>CC-BY-SA-3.0</a></figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img width="747" height="1024" data-id="1309"  alt="" class="wp-image-1309 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Belmondo_1960-747x1024.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Belmondo_1960-747x1024.jpg 747w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Belmondo_1960-219x300.jpg 219w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Belmondo_1960-768x1053.jpg 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Belmondo_1960-800x1097.jpg 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Belmondo_1960.jpg 948w" sizes="(max-width: 747px) 100vw, 747px" /><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Belmondo_1960.jpg">Keystone/Hulton Archive<br>domaine public</a></figcaption></figure>



<figure class="wp-block-image size-large"><img width="683" height="1024" data-id="1310"  alt="" class="wp-image-1310 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Jean-Pierre_Bacri_20070411_Fnac_6-683x1024.jpg" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Jean-Pierre_Bacri_20070411_Fnac_6-683x1024.jpg 683w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Jean-Pierre_Bacri_20070411_Fnac_6-200x300.jpg 200w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Jean-Pierre_Bacri_20070411_Fnac_6-768x1152.jpg 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Jean-Pierre_Bacri_20070411_Fnac_6-800x1200.jpg 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Jean-Pierre_Bacri_20070411_Fnac_6.jpg 960w" sizes="(max-width: 683px) 100vw, 683px" /><figcaption class="wp-element-caption"><a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Jean-Pierre_Bacri_20070411_Fnac_6.jpg">Georges Seguin</a><br><a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Jean-Pierre_Bacri_20070411_Fnac_6.jpg">CC-BY-SA-3.0</a></figcaption></figure>
</figure>



<h2 class="wp-block-heading">Top 20 chiffrés des articles les plus lus en 2021 sur Wikipédia en français</h2>



<figure class="wp-block-table"><table class="has-fixed-layout"><tbody><tr><td>1</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/%C3%89ric_Zemmour" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Éric Zemmour</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=%C3%89ric_Zemmour" target="_blank" rel="noreferrer noopener">5 247 981</a></td></tr><tr><td>2</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/%C3%89lisabeth_II" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Élisabeth II</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=%C3%89lisabeth_II" target="_blank" rel="noreferrer noopener">4 554 881</a></td></tr><tr><td>3</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Cristiano_Ronaldo" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Cristiano Ronaldo</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Cristiano_Ronaldo" target="_blank" rel="noreferrer noopener">3 919 205</a></td></tr><tr><td>4</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Lionel_Messi" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Lionel Messi</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Lionel_Messi" target="_blank" rel="noreferrer noopener">3 545 033</a></td></tr><tr><td>5</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Jean-Paul_Belmondo" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Jean-Paul Belmondo</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Jean-Paul_Belmondo" target="_blank" rel="noreferrer noopener">3 370 795</a></td></tr><tr><td>6</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Michael_Jackson">Michael Jackson</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/?project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;redirects=1&amp;range=last-year&amp;pages=Michael_Jackson">2 721 763</a></td></tr><tr><td>7</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Charles_Sobhraj" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Charles Sobhraj</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Charles_Sobhraj" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 653 899</a></td></tr><tr><td>8</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Kylian_Mbapp%C3%A9" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Kylian Mbappé</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Kylian_Mbapp%C3%A9" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 626 386</a></td></tr><tr><td>9</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Championnat_d'Europe_de_football_2020" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Championnat d’Europe de football 2020</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Championnat_d%27Europe_de_football_2020" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 543 572</a></td></tr><tr><td>10</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Philip_Mountbatten" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Philip Mountbatten</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Philip_Mountbatten" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 507 635</a></td></tr><tr><td>11</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Elon_Musk" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Elon Musk</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Elon_Musk" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 256 426</a></td></tr><tr><td>12</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Emmanuel_Macron" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Emmanuel Macron</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Emmanuel_Macron" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 250 258</a></td></tr><tr><td>13</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Bernard_Tapie" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Bernard Tapie</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Bernard_Tapie" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 193 802</a></td></tr><tr><td>14</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Freddie_Mercury" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Freddie Mercury</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Freddie_Mercury" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 067 573</a></td></tr><tr><td>15</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Liste_des_%C3%A9pisodes_de_One_Piece" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Liste des épisodes de One Piece</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Liste_des_%C3%A9pisodes_de_One_Piece" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 054 680</a></td></tr><tr><td>16</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Karim_Benzema" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Karim Benzema</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Karim_Benzema" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 049 511</a></td></tr><tr><td>17</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Napol%C3%A9on_Ier" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Napoléon Ier</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Napol%C3%A9on_Ier" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 028 393</a></td></tr><tr><td>18</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Liste_de_sondages_sur_l'%C3%A9lection_pr%C3%A9sidentielle_fran%C3%A7aise_de_2022" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Liste de sondages sur l’élection présidentielle française de 2022</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Liste_de_sondages_sur_l%27%C3%A9lection_pr%C3%A9sidentielle_fran%C3%A7aise_de_2022" target="_blank" rel="noreferrer noopener">2 007 436</a></td></tr><tr><td>19</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Marie-Andr%C3%A9e_Leclerc" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Marie-Andrée Leclerc</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Marie-Andr%C3%A9e_Leclerc" target="_blank" rel="noreferrer noopener">1 944 799</a></td></tr><tr><td>20</td><td><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Jean-Pierre_Bacri" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Jean-Pierre Bacri</a></td><td><a href="https://pageviews.toolforge.org/pageviews?start=2021-01-01&amp;end=2021-12-31&amp;project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;pages=Jean-Pierre_Bacri" target="_blank" rel="noreferrer noopener">1 918 128</a></td></tr></tbody></table></figure>



<h2 class="wp-block-heading">Méthodologie</h2>



<p>La liste brute des articles les plus consultés est disponible sur l’outil <a href="https://pageviews.toolforge.org/topviews/?project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;date=2021">topviews</a>. Le décompte des pages vues d’un site par les internautes est difficile car il est facile de gonfler le trafic à l’aide d’outils automatisés. On ne sait rien des raisons qui expliquent les variations observées sur certains articles. Depuis 2020, l’outil topviews distingue trois types d’<a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/User_agent">agent utilisateur</a> (<em>user agent</em>)</p>



<ul class="wp-block-list">
<li>utilisateur (<em>users</em>): les êtres humains qui consultent Wikipédia sur un ordinateur ou un téléphone, ainsi que les rédacteurs de l’encyclopédie,</li>



<li><a href="https://fr.wikipedia.org/wiki/Robot_d%27indexation">robot d’indexation</a> (<em>crawlers</em>) : les robots des moteurs de recherche qui indexent le web (Google, Bing, Qwant, BNF…)</li>



<li>automatisé (<em>Automated</em>)</li>
</ul>



<p>Un bon exemple est l’article France dont une grande partie du trafic de la page est&nbsp; comptabilisée comme du trafic automatisé. La détection automatique est loin d’être parfaite. Il reste des articles dont le trafic est suspect, notamment <a href="https://pageviews.toolforge.org/?project=fr.wikipedia.org&amp;platform=desktop&amp;agent=user&amp;redirects=1&amp;range=last-year&amp;pages=France">France</a>, <a href="https://pageviews.toolforge.org/?project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;redirects=1&amp;range=last-year&amp;pages=%C3%89tats-Unis">États-Unis</a>, <a href="https://pageviews.toolforge.org/?project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;redirects=1&amp;range=last-year&amp;pages=YouTube">YouTube</a>, <a href="https://pageviews.toolforge.org/?project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;redirects=1&amp;range=last-year&amp;pages=Google">Google</a>, <a href="https://pageviews.toolforge.org/?project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;redirects=1&amp;range=last-year&amp;pages=Facebook">Facebook</a> et la <a href="https://pageviews.toolforge.org/?project=fr.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;redirects=1&amp;start=2019-07-01&amp;end=2022-01-04&amp;pages=NoA_(cha%C3%AEne_de_t%C3%A9l%C3%A9vision)">chaîne de télévision NoA</a> (peut être une confusion avec le vidéaste Noa Dorian) que nous préférons écarter du classement. Les courbes d’audience de ces articles généralistes sont marquées par une hausse brutale et prolongé du trafic généralement observées sur le trafic provenant d’ordinateurs de bureau.</p>



<figure class="wp-block-image size-large"><img width="1024" height="587"  alt="" class="wp-image-1297 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-12-04-03-Analyse-des-pages-vues-1024x587.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-12-04-03-Analyse-des-pages-vues-1024x587.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-12-04-03-Analyse-des-pages-vues-300x172.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-12-04-03-Analyse-des-pages-vues-768x440.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-12-04-03-Analyse-des-pages-vues-800x458.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2022/01/Screenshot-2022-01-05-at-12-04-03-Analyse-des-pages-vues.png 1236w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></figure>



<hr class="wp-block-separator has-alpha-channel-opacity"/>



<p>Article publié initialement sur le <a href="https://www.wikimedia.fr/top-articles-wikipedia-2021/">blog de Wikimédia France</a> et copié en 2026 sur mon blog.</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/01/06/deric-zemmour-a-elisabeth-ii-les-articles-wikipedia-les-plus-consultes-en-2021/">D’Éric Zemmour à Élisabeth II : articles Wikipédia les plus consultés en 2021</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2022/01/06/deric-zemmour-a-elisabeth-ii-les-articles-wikipedia-les-plus-consultes-en-2021/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Wikipédia en chinois : intervention en urgence de la Fondation Wikimedia</title>
		<link>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2021/09/16/wikipedia-en-chinois-intervention-en-urgence-de-la-fondation-wikimedia/</link>
					<comments>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2021/09/16/wikipedia-en-chinois-intervention-en-urgence-de-la-fondation-wikimedia/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Pierre-Yves Beaudouin]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 16 Sep 2021 10:13:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Wikipédia]]></category>
		<category><![CDATA[Chine]]></category>
		<category><![CDATA[Modération]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikirider.pybeaudouin.fr/?p=1004</guid>

					<description><![CDATA[<p>De graves dysfonctionnements sur la Wikipédia en chinois La Fondation Wikimedia vient de révéler qu’il y&#46;&#46;&#46;</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2021/09/16/wikipedia-en-chinois-intervention-en-urgence-de-la-fondation-wikimedia/">Wikipédia en chinois : intervention en urgence de la Fondation Wikimedia</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[
<h2 class="wp-block-heading">De graves dysfonctionnements sur la Wikipédia en chinois</h2>


<div class="wp-block-image">
<figure class="aligncenter size-large"><img width="1024" height="341"  alt="" class="wp-image-1246 lws-optimize-lazyload"/ data-src="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2021/09/Wikimedians-of-Mainland-China-1024x341.png" srcset="https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2021/09/Wikimedians-of-Mainland-China-1024x341.png 1024w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2021/09/Wikimedians-of-Mainland-China-300x100.png 300w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2021/09/Wikimedians-of-Mainland-China-768x256.png 768w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2021/09/Wikimedians-of-Mainland-China-800x267.png 800w, https://wikirider.pybeaudouin.fr/wp-content/uploads/2021/09/Wikimedians-of-Mainland-China.png 1500w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /><figcaption class="wp-element-caption">Un bandeau précise sur la page du groupe, que Wikimedians of Mainland China est très proche ou directement contrôlé par des individus sous le coup d&rsquo;un bannissement global de la Fondation Wikimedia.</figcaption></figure>
</div>


<p>La Fondation Wikimedia vient de révéler qu’il y a eu un projet d’infiltration de la communauté en Chine avec son lot de pressions sur des contributeurs, tentative d’accès à des données personnelles et même violences physiques. Voilà ce qu’on en sait pour le moment.</p>



<p>Cette infiltration a entraîné une série d’actions immédiates de la part de la Fondation visant des membres du groupe non reconnu <a href="https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedians_of_Mainland_China" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Wikimedians of Mainland China</a>. Ce dernier a très vite réagi en démentant les accusations en appelant la communauté chinoise à s’opposer à la Fondation. À l’inverse, Wikimedia Taiwan salue la décision de la Fondation. Wikimédia France a souhaité aider à la diffusion de l’information sur ce sujet grave en traduisant la communication de la Fondation Wikimedia et en réalisant un petit mémo explicatif, à partir d’informations publiques. Malgré tous nos soins, des erreurs ont pu s’y glisser puisque nous ne disposons que des éléments rendus publics par la Fondation Wikimedia à ce jour.</p>



<h2 class="wp-block-heading">Un cas isolé ?</h2>



<p>Le cas chinois n’est pas unique, mais il est sans doute le plus grave et le plus complexe connu à ce jour. La Fondation vient de publier une <a href="https://meta.wikimedia.org/wiki/Croatian_Wikipedia_Disinformation_Assessment-2021/fr">évaluation de la désinformation au sein de la Wikipédia croate</a>. Et le mouvement Wikimedia a régulièrement vent de dysfonctionnements dans d’autres wikis. La Fondation recrute afin de mieux appréhender ces phénomènes et être en capacité d’intervenir. Outre les traditionnelles équipes <a href="https://meta.wikimedia.org/wiki/Trust_and_Safety">Trust &amp; Safety</a> et <a href="https://meta.wikimedia.org/wiki/Research:Index">Recherche</a>, <a href="https://meta.wikimedia.org/wiki/User:Mdennis_(WMF)" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Maggie Dennis</a> a tenu à rappeler l’existence de deux nouvelles équipes : <a href="https://meta.wikimedia.org/wiki/Community_Resilience_and_Sustainability">Manipulation de l’information et Droits humains</a>. Wikimédia France s’est également saisie du sujet. D’une part, nous échangeons avec les spécialistes en France, qu’il s’agisse des pouvoirs publics, des chercheurs, des associations ou des plateformes, et, d’autre part, nous essayons de mieux appréhender le fonctionnement de la modération sur la Wikipédia francophone. Nous reviendrons prochainement vers vous sur ce sujet. Mais vous pouvez d’ores et déjà vous plonger dans les données statistiques de <a href="http://fr.wikiscan.org/tables">Wikiscan</a>.</p>



<p>Et rendez-vous mardi 21 septembre pour la présentation du 2<sup>e</sup> rapport du CSA au sujet de la lutte contre la manipulation de l’information.</p>



<p><strong>Pour aller plus loin :</strong></p>



<ul class="wp-block-list">
<li><a href="https://meta.wikimedia.org/wiki/Office_actions/September_2021_statement" target="_blank" rel="noreferrer noopener">Déclaration de Maggie Dennis</a>, vice-présidente du groupe de travail <em>Community Resilience &amp; Sustainability</em> de la Fondation Wikimedia.</li>



<li>Petite <a href="https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Office_actions/September_2021_statement">FAQ</a> réalisée suite à l’annonce faite par la Fondation.</li>



<li><a href="https://cloud.wikimedia.fr/s/6pC8xkkyC256Por">Mémo explicatif</a> réalisé par Wikimédia France et susceptible d’être mis à jour en fonction des nouvelles informations à notre disposition.</li>
</ul>



<hr class="wp-block-separator has-alpha-channel-opacity"/>



<p>Article publié initialement sur le <a href="https://www.wikimedia.fr/wikipedia-en-chinois-intervention-en-urgence-de-la-fondation-wikimedia/">blog de Wikimédia France</a> et copié en 2026 sur mon blog.</p>
<p>The post <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr/2021/09/16/wikipedia-en-chinois-intervention-en-urgence-de-la-fondation-wikimedia/">Wikipédia en chinois : intervention en urgence de la Fondation Wikimedia</a> appeared first on <a href="https://wikirider.pybeaudouin.fr">WikiRider – Blog Culture Libre</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikirider.pybeaudouin.fr/2021/09/16/wikipedia-en-chinois-intervention-en-urgence-de-la-fondation-wikimedia/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>
